Eskişehir İş Avukatı
İş Hukuku
İşçi ve işveren ilişkilerinde dava, alacak ve danışmanlık hizmetleri
İş sözleşmesinin sona ermesi, kıdem ve ihbar tazminatı, işe iade, ücret alacakları, iş kazası ve sosyal güvenlik uyuşmazlıklarında belgeler ve çalışma koşulları değerlendirilir.
Ücretsiz Ön Görüşme Talep EtBaşlıca Dava ve Hukuki İşlemler
İş Hukuku Alanındaki Hukuk Hizmetlerimiz
Dava, danışmanlık ve hukuki başvuru konularını inceleyin; ayrıntılı açıklamalar sayfanın devamında yer almaktadır.
Kıdem ve İhbar Tazminatı
- Kıdem tazminatı
- İhbar tazminatı
- Çalışma süresi
- Ücretin belirlenmesi
- Feshe bağlı haklar
ve diğerleri
İşe İade
- Fesih bildirimi
- İş güvencesi
- Arabuluculuk başvurusu
- İşe iade davası
- Kararın sonuçları
ve diğerleri
Maaş ve Fazla Mesai Alacakları
- Ödenmeyen ücret
- Fazla mesai
- Prim ve ikramiye
- Hafta tatili
- Genel tatil alacakları
ve diğerleri
İstifa ve İşten Çıkarılma
- Haklı fesih
- Geçerli fesih
- İstifa dilekçesi
- İkale
- Fesih bildirimi
ve diğerleri
İş Kazası ve Meslek Hastalığı
- İş kazası tespiti
- Meslek hastalığı
- İş göremezlik
- Maddi ve manevi tazminat
- Sosyal güvenlik işlemleri
ve diğerleri
Sigortasız ve Eksik Sigortalı Çalışma
- Hizmet tespiti
- Sigortalılık uyuşmazlıkları
- Eksik çalışma bildirimi
- Prime esas kazanç
- Sosyal güvenlik kayıtları
ve diğerleri
Mobbing ve Ayrımcılık
- Psikolojik taciz
- Eşit davranma borcu
- Ayrımcılık tazminatı
- Kişilik hakları
- Çalışma ortamı
ve diğerleri
İş Sözleşmeleri ve Çalışma Koşulları
- İş sözleşmesi türleri
- Çalışma koşullarında değişiklik
- İşçinin yükümlülükleri
- İşverenin yükümlülükleri
- Yıllık izin
ve diğerleri
İş Hukukundaki Diğer Dava ve Hukuki İşlemler
- Diğer dava türleri
- Hukuki başvurular
- Belge ve delil incelemesi
- Uyuşmazlıkların değerlendirilmesi
- Hukuki süreç takibi
ve diğerleri
İŞ VE SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU
İş Hukukundaki Temel Davalar
Kıdem ve ihbar tazminatı, işe iade, ödenmeyen maaş ve fazla mesai gibi başlıca iş uyuşmazlıkları aşağıda yer almaktadır. Avukatlık hizmeti; çalışma ilişkisinin ve belgelerin incelenmesi, doğru talebin belirlenmesi, arabuluculukta temsil, dava ve kararın yerine getirilmesi aşamalarını kapsar. Her alacağın koşulları, ispatı ve süresi ayrı değerlendirilir.
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
Kıdem Tazminatı Davası | 1475 m.144857 ek m.3 | Kıdem tazminatı, en az bir yıllık kıdem ve kanunda belirtilen sona erme sebepleri birlikte gerçekleştiğinde gündeme gelir. Çalışma süresi, fesih nedeni, düzenli ücret ekleri ve tavan incelenir; eksik ödeme için arabuluculuk ve dava takibi yapılır. Tam yıldan artan süreler de orantılı hesaplanır. Kıdem tazminatı alma sebepleri
Bu sebepler en az bir yıllık kıdem ve olayın diğer koşullarıyla birlikte değerlendirilir. İkale veya belirli sürenin dolması ayrıca incelenir. |
Ücret Alacağı Davası – Ödenmeyen veya Eksik Ödenen Maaş | 4857 m.32, 34, 37TBK m.401 vd. | Maaşın hiç ödenmemesi, geç ödenmesi veya bordroda düşük gösterilmesi halinde gerçek ücret ve bakiye alacak araştırılır. Banka kayıtları, ücret bordroları, sözleşme ve diğer deliller karşılaştırılır; ücret farkı, faiz, arabuluculuk ve tahsil işlemleri yürütülür. |
Fazla Mesai Ücreti Davası | 4857 m.41, 63, 68, 69 | Haftalık çalışma süresi ve kanuni günlük/gece çalışma sınırları bakımından fazla çalışma incelenir. Puantaj, vardiya, giriş-çıkış ve tanık kayıtları değerlendirilir; ara dinlenmesi, ödenen tutarlar, serbest zaman ve sözleşmedeki ücret hükümleri dikkate alınarak alacak hesaplanır. |
İhbar Tazminatı Davası | 4857 m.17 | Belirsiz süreli iş sözleşmesini usulüne uygun bildirim süresi tanımadan sona erdiren tarafın sorumluluğu incelenir. Kıdeme göre iki, dört, altı veya sekiz haftalık süre, artırılmış sözleşme hükümleri ve ücret ekleri değerlendirilir. Haklı fesih ve geçerli deneme süresi gibi istisnalar ayrıca ele alınır. |
İşe İade Davası | 4857 m.18–217036 m.3 | İş güvencesi kapsamındaki çalışanın işveren tarafından yapılan feshin geçersizliğini ileri sürdüğü davadır. İşçi sayısı, kıdem, sözleşme türü, fesih gerekçesi ve savunma süreci incelenir; arabuluculuk, dava, işe dönüş başvurusu, boşta geçen süre ücreti ve işe başlatmama tazminatı birlikte takip edilir. |
Yıllık İzin Ücreti Davası | 4857 m.53–59ek m.3 | İş ilişkisi sona erdiğinde kullanılmamış yıllık izinlerin son ücret üzerinden paraya dönüşmesine ilişkin davadır. İzin hakkı, hizmet süresi, izin belgeleri ve ödeme kayıtları incelenir. İş ilişkisi devam ederken yıllık dinlenme hakkının para ödenerek ortadan kaldırılması ayrı değerlendirilir. |
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Ücreti Davası | 4857 m.44, 472429 sayılı Kanun | Bayramlarda ve kanuni genel tatil günlerinde çalışan işçinin hak ettiği ek ücretin tahsilini konu alır. Çalışılan tarihler, vardiyalar ve bordrolar incelenir; tatil ücretinin maaş içinde ödendiği savunması ile eksik ödemeler somut kayıtlar üzerinden değerlendirilir. |
Hafta Tatili Ücreti Davası | 4857 m.46, 63 | Yedi günlük zaman diliminde kesintisiz en az yirmi dört saat dinlenme hakkı ve tatil gününde çalışma karşılığı incelenir. Hafta tatili her işyerinde mutlaka pazar günü değildir. Çalışma düzeni, fiilî dinlenme ve ödeme kayıtlarına göre talep belirlenir. |
Prim ve İkramiye Alacağı Davası | 4857 m.32TBK m.403–405 | Satış primi, performans primi, komisyon ve ikramiyenin sözleşme veya işyeri uygulamasına göre doğup doğmadığı araştırılır. Hedef koşulları, satış kayıtları, eşit işlem ve işten ayrılmanın hak edişe etkisi değerlendirilir. |
İş Kazası Tazminat Davası | TBK m.49, 53–56, 4175510 m.136331 m.4 | İş kazası nedeniyle maddi ve manevi zararların karşılanması talebidir. Kusur, iş güvenliği önlemleri, çalışma gücü kaybı ve SGK gelirleri incelenir; ölüm halinde destekten yoksun kalma ve yakınların talepleri değerlendirilir. |
Hizmet Tespiti Davası – Sigortasız veya Eksik Sigortalı Çalışma | 5510 m.867036 m.4–5 | SGK’ya bildirilmeyen çalışma günlerinin tespiti amaçlanır. İşe giriş, fiilî çalışma, işyeri kayıtları ve tanıklar incelenir; kime karşı dava açılacağı ve Kurumun davadaki konumu belirlenir. Kanundaki beş yıllık hak düşürücü süre ve uygulanmadığı istisnai durumlar dosyaya göre değerlendirilir. |
Prime Esas Kazanç Tespiti Davası – Maaşın SGK’ya Düşük Bildirilmesi | 5510 m.80, 86HMK m.190, 200 vd. | Çalışma günleri bildirilse bile gerçek ücretin SGK kayıtlarına eksik yansıması emeklilik ve sosyal sigorta haklarını etkileyebilir. Banka hareketleri, bordrolar ve yazılı deliller incelenerek kazancın tespiti talep edilir. Ücret alacağı ile SGK kazanç kaydının düzeltilmesi farklı taleplerdir. |
Mobbing Davası – İşyerinde Psikolojik Taciz ve Yıldırma | TBK m.58, 4174857 m.24 | Süreklilik taşıyan dışlama, aşağılama ve baskı iddialarında davranışların bütünü, zarar ve işverenin koruma yükümlülüğü değerlendirilir. Yazışmalar, tanıklar ve sağlık kayıtları incelenir; manevi tazminat, diğer zararlar ve koşulları varsa haklı fesih talepleri hukuken ayrıştırılır. |
Ayrımcılık Tazminatı Davası | 4857 m.56701 sayılı Kanun | Cinsiyet, gebelik ve kanunda korunan diğer nedenlerle farklı ücret veya olumsuz işlem uygulanması incelenir. Karşılaştırılabilir çalışanlar, farklılığın nedeni ve deliller değerlendirilir; koşulları varsa dört aya kadar ücret tutarında tazminat ve yoksun kalınan haklar talep edilir. Her ücret farkı tek başına ayrımcılık tazminatı doğurmaz. |
Meslek Hastalığı Tazminat Davası | 5510 m.14TBK m.54, 56, 4176331 m.4 | İşin niteliği veya yürütülme koşullarından kaynaklanan hastalıkların bedensel ve ekonomik sonuçları ele alınır. Maruziyet süresi, sağlık raporları, iş ile hastalık arasındaki bağ ve işverenin önlemleri incelenir; tespit, maddi zarar ve manevi tazminat süreçleri birlikte planlanır. |
Kötüniyet Tazminatı Davası – Fesih Hakkının Kötüye Kullanılması | 4857 m.17 | İş güvencesi kapsamı dışında kalan işçinin şikâyet veya hak arama gibi nedenlerle işten çıkarılmasında fesih hakkının kötüye kullanılması araştırılır. Kanuni koşullarla bildirim süresine ait ücretin üç katı tazminat ve varsa diğer alacaklar değerlendirilir; işe iade ile kapsam ayrımı yapılır. |
Sendikal Tazminat Davası | 6356 m.25 | Sendika üyeliği veya sendikal faaliyet nedeniyle işe alınmama, farklı işlem veya işten çıkarma iddiaları incelenir. Üyelik ve işveren uygulamaları araştırılarak en az bir yıllık ücret tutarındaki sendikal tazminatın koşulları değerlendirilir; işe iade ile birlikte ileri sürülebilecek talepler ayrıca belirlenir. |
Yol ve Yemek Ücreti Alacağı Davası | 4857 m.22, 32TBK m.401, 414 | Sözleşme, toplu iş sözleşmesi veya yerleşmiş uygulama ile sağlanan yol ve yemek yardımının ödenmemesi ya da kaldırılması ele alınır. Nakdi ve ayni yardım ayrımı, hak edilen günler ve çalışma koşullarındaki değişiklik incelenir; alacak ve tazminat hesabına etkisi belirlenir. |
Bakiye Süre Ücreti Davası – Süreli Sözleşmenin Erken Bitirilmesi | 4857 m.11TBK m.438 | Geçerli belirli süreli sözleşmenin işverence haklı sebep olmadan süresinden önce sona erdirilmesinde kalan döneme ilişkin talep incelenir. Sözleşmenin gerçekten belirli süreli olup olmadığı, erken fesih nedeni ve kanuni indirimler araştırılır; ihbar ve işe iade talepleriyle karıştırılmaz. |
İlave Tediye Alacağı Davası – Kamu İşçisinin İkramiyesi | 6772 m.1–4 | Kanun kapsamındaki işveren ve işçiler için ilave tediye ödemesinin yapılmaması veya eksik yapılması ele alınır. İşverenin kapsamı, işçinin statüsü, hak edilen dönem ve ödemeler araştırılır. Her kamu çalışanı veya her taşeron işçisi için otomatik hak bulunduğu varsayılmaz. |
Cezai Şart ve Eğitim Gideri Uyuşmazlıkları | TBK m.179–182, 420 | İşten erken ayrılma veya sözleşmeye aykırılık için istenen ceza ve eğitim bedellerinin geçerliliği incelenir. Yalnız işçi aleyhine cezai şart, karşılıklılık, ölçülülük, gerçek eğitim gideri ve çalışılan süre değerlendirilerek talep veya savunma hazırlanır. |
İşçinin Verdiği Zarar Nedeniyle Tazminat Davası | TBK m.396, 400, 407 | İşçinin kusuruyla işverene zarar verdiği iddialarında görev, özen yükümlülüğü, işin riski ve gerçek zarar incelenir. Zararın doğrudan ücretten kesilmesinin sınırları gözetilir; işveren talebi ile işçinin sorumluluğa karşı savunması deliller üzerinden değerlendirilir. |
Geçmiş Dönem AGİ Alacağı Davası | 193 sayılı Kanun mülga m.327349 sayılı Kanun | Asgari geçim indiriminin uygulandığı geçmiş dönemlere ait eksik ödemeler, dönemin bordro ve aile durumu kayıtlarıyla incelenir. AGİ güncel ücretler için devam eden bir hak olarak ele alınmaz; talep edilebilir dönem ve zamanaşımı ayrıca değerlendirilir. |
Sosyal Güvenlik ve Diğer İş Davaları
Sigortalılık, SGK işlemleri ve toplu iş hukukundaki davalar aşağıdadır. Görevli mahkeme ve ön başvuru koşulu uyuşmazlığa göre değişir.
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
Sigortalılık Başlangıcı ve Statü Tespiti Davası | 5510 m.4, 7, 53, 86 | İlk işe girişin, 4/a–4/b statüsünün veya çakışan sigortalılıkların hatalı değerlendirilmesi araştırılır. Fiilî çalışma, tescil ve prim kayıtları incelenir; düzeltme, Kurum başvurusu ve gerektiğinde tespit davası yürütülür. Staj kaydı her durumda emeklilik başlangıcı sayılmaz. |
Emeklilik ve Aylık Bağlama İşlemlerine İlişkin Davalar | 5510 m.25–30, 32–35geçiş hükümleri | Yaşlılık, malullük ve ölüm aylığı talebinin reddi, aylığın kesilmesi veya eksik hesaplanması incelenir. İlk sigorta tarihi, hizmetler, prim günleri ve ilgili geçiş hükümleri değerlendirilir; Kurum başvurusu ve statüye uygun dava takibi yapılır. |
İş Kazası ve Meslek Hastalığının Tespiti Davası | 5510 m.13–14, 957036 m.4 | Olayın iş kazası veya hastalığın meslek hastalığı sayılmaması halinde bildirim ve inceleme kayıtları değerlendirilir. SGK başvurusu, sağlık kurulu işlemleri ve gerekli tespit davası yürütülür. Sosyal sigorta tespiti ile işverene yöneltilen tazminat talebi farklı aşamalardır. |
İş Göremezlik Ödeneği ve Gelirine İlişkin Davalar | 5510 m.18–19, 95 | Rapor parası, sürekli iş göremezlik oranı ve bağlanan gelire ilişkin uyuşmazlıklar ele alınır. Sağlık raporları, çalışma gücü kaybı, prim ve kazanç kayıtları incelenir; Kurum ve sağlık kurulu itirazlarıyla gerekli dava işlemleri takip edilir. |
İşsizlik Ödeneğinin Reddi veya Kesilmesine İlişkin Davalar | 4447 m.48–527036 m.5 | Fesih nedeni, prim koşulları, başvuru tarihi ve İŞKUR kararının dayanağı değerlendirilir. Haklı işçi feshi gibi kanunda sayılan haller de kapsama girebilir. Hatalı çıkış kodu veya ret işleminde kayıtların düzeltilmesi, idari başvuru ve uygun dava yolu incelenir. |
SGK Yersiz Ödeme Borcuna İtiraz Davası – Ödenen Aylığın Geri İstenmesi | 5510 m.96, 101 | Kurumun aylık veya ödeneği geri istemesinde sigortalının davranışı, Kurum hatası, geri alınabilecek dönem ve faiz incelenir. Borç bildirimi ve hesap belgeleri üzerinden itiraz, Kurum başvurusu ve görevli yargı yerinde dava takibi yapılır. |
SGK İdari Para Cezasına İtiraz ve İptal Davası | 5510 m.1022577 sayılı Kanun | Geç veya eksik bildirim, kayıt ibrazı ve sigortasız çalıştırma iddialarına dayanan cezalar incelenir. Tebligat, fiil ve tutanaklar değerlendirilerek Kurum itirazı ve idari yargı süreci takip edilir. |
SGK Prim Borcu ve Ödeme Emrine İtiraz Davası | 5510 m.886183 m.58 | Prim tahakkuku, işveren veya şirket yöneticisinin sorumluluğu ve Kurum ödeme emri incelenir. Borcun dönemi, tebligat ve takip dayanağı değerlendirilerek uygun itiraz veya dava hazırlanır. Prim borcu takibi ile idari para cezasının usulü birbirinden ayrılır. |
Sendika Üyeliği ve Üyelikten Çıkarma Davaları | 6356 m.17–19 | Üyeliğin kazanılması, ret, çekilme veya çıkarma işlemleri incelenir. Bildirim, karar ve özel dava süreleri değerlendirilir; üyelik kayıtları ile bireysel iş ilişkisinden doğan talepler birbirinden ayrılır. |
Yetki Tespitine İtiraz Davası – Toplu İş Sözleşmesi Yapma Yetkisi | 6356 m.41–43 | İşkolu, işyeri/işletme niteliği ve sendikanın gerekli çoğunluğu sağlayıp sağlamadığı incelenir. Bakanlık tespiti, üyelik ve işçi sayısı kayıtları üzerinden özel süreye tabi itiraz veya dava hazırlanır. |
Toplu İş Sözleşmesinin Yorumu Davası | 6356 m.53 | Toplu sözleşme hükmünün anlamı ve kapsamı konusundaki uyuşmazlık incelenir. Yorum davasının tarafları ile işçinin bireysel alacak talebi ayrıştırılır; sözleşme metni, uygulama ve ücret farkları üzerinden uygun talep belirlenir. |
İŞ VE SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU
İş Hukukundaki İş ve İşlemler
İş sözleşmesinin sona ermesine ilişkin hizmetler önce işçinin ayrılması, ardından işverenin işten çıkarması ve fesih dışındaki sona erme halleri üzerinden sıralanmıştır. Bildirim, delil, ödeme ve süreler somut olayın koşullarına göre birlikte değerlendirilir.
İş Sözleşmesinin Sona Ermesi
İşçinin İşten Ayrılması – İstifa Etmesi
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
İstifa ve İstifa Dilekçesinin İncelenmesi | 4857 m.17, 24TBK m.30–39 | Olağan istifa, baskıyla alınan istifa ve haklı fesih farklı sonuçlar doğurur. Ayrılma iradesi, tarih, gerçek sebep ve belgenin içeriği değerlendirilir; bildirim ve teslim işlemleri hazırlanır. Dilekçede “haklarım saklıdır” yazması veya hiç dilekçe verilmemesi tek başına tazminat hakkını belirlemez. |
İşçinin Haklı Feshi – Tazminatını Alarak İşten Ayrılma | 4857 m.24, 261475 m.14 | Ücretin ödenmemesi, kanundaki sağlık sebepleri, ağır kötü muamele veya zorlayıcı sebepler ayrı koşullara tabidir. Olaylar ve belgeler incelenir; fesih bildirimi hazırlanır ve kıdem ile diğer alacaklar takip edilir. İşçinin kendi haklı feshi, kendiliğinden ihbar tazminatı veya işe iade hakkı doğurmaz. |
Askerlik, Evlilik ve Emeklilik Nedeniyle İşten Ayrılma | 1475 m.14 | Muvazzaf askerlik, kadın işçinin evlilikten itibaren bir yıl içinde ayrılması, emeklilik veya yaş dışındaki emeklilik koşullarının tamamlanması incelenir. SGK ve diğer belgelerle hukuki sebep doğrulanır; kıdem, diğer alacaklar ve ayrılış bildirimi birlikte değerlendirilir. |
İşveren Tarafından İşten Çıkarılma (Kovulma)
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
İşverenin Haklı Feshi – Bildirimsiz İşten Çıkarma | 4857 m.25–261475 m.14 | Sağlık, ahlak ve iyi niyete aykırılık, zorlayıcı neden ve gözaltı/tutukluluk halleri kendi şartlarıyla incelenir. İddia, tutanak, devamsızlık ve süreler değerlendirilerek fesih veya savunma hazırlanır. Her haklı işveren feshi kıdemi ortadan kaldırmaz; m.25/II ayrımı önem taşır. |
Geçerli Fesih – Performans, Davranış veya İşletmesel Nedenle İşten Çıkarma | 4857 m.18–21 | İş güvencesi kapsamındaki fesihte performans ölçütleri, davranış, ekonomik veya organizasyonel neden ve feshin son çare olması değerlendirilir. Gerekli hallerde savunma alınması, gerekçenin açık yazılması ve tebliğ işlemleri incelenir; işe iade uyuşmazlığına yönelik temsil sağlanır. |
Savunma, Tutanak ve Disiplin İşlemleri | 4857 m.19, 25–26, 38TBK m.399 | Performans, devamsızlık ve davranış iddiaları için somut olay kayıtları ve gerekli savunma süreci hazırlanır. İşyeri kuralları, yaptırımın ölçülülüğü, bildirim ve fesih süreleri incelenir; çalışan adına savunma veya işveren adına usule uygun işlem yürütülür. |
Toplu İşçi Çıkarma | 4857 m.296356 m.24–25 | Ekonomik veya yapısal nedenlerle toplu çıkarmada işçi sayısı eşikleri, bildirim, temsilcilerle görüşme ve yeniden işe alma yükümlülükleri incelenir. İş güvencesi, sendikal haklar ve bireysel tazminat talepleri de ayrıca değerlendirilir. |
Fesih Dışında İş Sözleşmesinin Sona Ermesi
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
İkale – İş Sözleşmesinin Karşılıklı Anlaşmayla Bitirilmesi | TBK m.26–27, 30–39 | Tarafların iş ilişkisini anlaşarak sona erdirmesinde serbest irade, teklifin kimden geldiği ve sağlanan menfaat incelenir. Ödeme kalemleri, ibra ve işe iade üzerindeki etkiler değerlendirilerek sözleşme hazırlanır veya mevcut anlaşmanın geçerliliği araştırılır. |
Belirli Süreli İş Sözleşmesinin Sona Ermesi | 4857 m.11–12TBK m.430 | Sürenin dolmasıyla sona erme için sözleşmenin belirli süreli yapılmasını haklı kılan objektif neden ve yenilemeler incelenir. Kendiliğinden sona erme, erken fesih ve gerçekte belirsiz süreli çalışma ayrıştırılarak kıdem ve diğer haklar değerlendirilir. |
İşçinin veya İşverenin Ölümünde İşçilik Hakları | TBK m.440–4411475 m.14 | İşçinin ölümüyle ücret, kullanılmamış izin ve koşulları varsa kıdem alacakları araştırılır; TBK’daki ölüm ödemesinin hak sahipleri ayrıca belirlenir. İşverenin ölümü her sözleşmeyi sona erdirmez. İşin kişiye bağlılığı ve mirasçılarla ilişkinin devamı incelenir. |
İŞ VE SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU
Arabuluculuk, Dava ve Tahsil Hizmetleri
İş hukukunda aynı olay birden fazla alacak ve başvuru doğurabilir. İlk incelemede görevli yargı yeri, dava şartı, taraflar, süreler ve hukuka uygun deliller belirlenir; başvuru ile tahsil süreci birlikte planlanır.
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
İbraname – “Tüm Haklarımı Aldım” Belgesinin Geçerliliği | TBK m.420 | İşçilik alacağına ilişkin ibrada yazılılık, fesih üzerinden en az bir ay geçmesi, alacak türü ve tutarının açıklığı ile eksiksiz banka ödemesi koşulları incelenir. Koşulları taşımayan belgenin ibra veya yalnız ödeme makbuzu etkisi değerlendirilir; imza tek başına bütün hakları sona erdirmez. |
İş Hukukunda Arabuluculuk | 7036 m.36325 m.18, 18/A | İşçi veya işveren alacağı, tazminatı ve işe iade için dava şartı arabuluculuk kapsamı incelenir. Başvuru, görüşmelerde temsil, alacak hesabı ve anlaşma metni hazırlanır. İş kazası/meslek hastalığından doğan maddi-manevi tazminat ile ilgili tespit, itiraz ve rücu davaları kanuni istisnadır. Başvuru yeri ve hazırlık için Eskişehir Arabuluculuk Bürosu rehberine bakabilirsiniz. |
Bordro, Tanık ve Çalışma Kayıtlarının Değerlendirilmesi | HMK m.189–200, 219 vd.4857 m.37, 75 | Ücret bordroları, banka hareketleri, SGK dökümü, vardiya ve giriş-çıkış kayıtları, sözleşme, tebligat ve tanık anlatımları birlikte incelenir. Hukuka aykırı delil sorunları gözetilerek ispat planı ve hesap raporuna itiraz hazırlanır. |
İşçilik Alacağı Hesabı ve Faiz | 1475 m.144857 m.32, 343095 sayılı Kanun | Brüt/net ayrımı, giydirilmiş ücret, kıdem tavanı, dönemsel ücret ve yapılmış ödemeler karşılaştırılır. Ücret, kıdem ve diğer alacakların faiz türü ve başlangıcı ayrı belirlenir. Genel bir faiz hesabı, bütün işçilik alacaklarına aynı biçimde uygulanmaz. |
Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Süre İncelemesi | 4857 m.20, 26, 32, ek m.3, geçici m.85510 m.86 | Ücret ve bazı feshe bağlı alacaklarda beş yıllık süreler, geçiş hükümleri ve işe iade gibi kısa başvuru süreleri incelenir. Talebin doğumu, tebligat, arabuluculuk ve süreyi etkileyen işlemler değerlendirilir; bütün iş davalarına tek bir süre uygulanmaz. |
SGK’ya Başvuru ve İtiraz | 7036 m.45510 m.95, 101–102 | Talebin önce Kuruma yöneltilmesi gerekip gerekmediği incelenir; başvuru ve ret işlemi takip edilir. Zorunlu sigortalılık süresinin tespiti talebi, 7036 m.4’teki ön başvuru şartının istisnasıdır. Sağlık kurulu ve idari para cezası işlemleri kendi usulleriyle değerlendirilir. |
İşçilik Alacaklarının İcra Yoluyla Tahsili | 2004 m.32, 67, 727036 m.3 | İlam, arabuluculuk anlaşması veya alacağa dayanan takibin uygunluğu incelenir; ödeme emri, itiraz ve tahsil işlemleri yürütülür. İtirazın iptali, menfi tespit ve istirdat taleplerinde iş uyuşmazlıklarına ilişkin arabuluculuk düzenlemesi de gözetilir. |
Görevli Mahkeme ve Uygulanacak İş Kanununun Belirlenmesi | 7036 m.5–64857 m.45953854TBK m.393 vd. | Kamu işçisi, memur, gazeteci, gemi adamı ve İş Kanunu dışında kalan çalışanların statüleri ayrıştırılır. İş mahkemesi, idari yargı veya başka görevli mahkeme belirlenir; her çalışma uyuşmazlığına yalnız 4857 sayılı Kanun uygulanmaz. |
İŞ VE SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU
SGK Bildirim, Düzeltme ve Borçlanma İşlemleri
Sigortalılık ve SGK davaları temel davalar bölümünde listelenmiştir. Burada işten ayrılış kaydının düzeltilmesi ve hizmet borçlanması gibi Kurum nezdindeki iş ve işlemler yer alır.
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
İşten Çıkış Kodunun Düzeltilmesi | 5510 m.9, 1004447 m.48–51 | Gerçeğe aykırı SGK işten ayrılış bildirimi; tazminat, işsizlik ödeneği ve sonraki kayıtlar bakımından incelenir. Fesih belgesi ve çalışma kayıtlarıyla düzeltme talebi hazırlanır; Kurum işlemi, hukuki yarar ve uyuşmazlığın niteliğine göre uygun yargı yolu belirlenir. Kod, tek başına gerçek fesih nedenini kesinleştirmez. |
Hizmet Borçlanması ve Hizmet Birleştirme | 5510 m.41, 533201 sayılı Kanungeçiş hükümleri | Doğum, askerlik ve yurt dışı sürelerinin borçlanılması ile farklı statülerdeki hizmetlerin emekliliğe etkisi incelenir. Başvuru tarihi, uygun süreler, borç tahakkuku ve ret işlemi değerlendirilir; her borçlanmanın sigorta başlangıcını aynı şekilde değiştirmediği gözetilir. |
İŞ VE SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU
Çalışma Süreleri, İzinler ve Çalışma Koşulları
Ücret, görev, işyeri ve vardiya değişiklikleri ile izin uygulamaları, iş sözleşmesi devam ederken de hukuki uyuşmazlık doğurabilir. Belgelerin hazırlanması, uygulamanın denetlenmesi ve hakların korunması aynı başlık altında ele alınır.
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
Çalışma Koşullarında Esaslı Değişiklik – Maaş, Görev veya İşyerinin Değiştirilmesi | 4857 m.22TBK m.399 | İşçi aleyhine ücret indirimi, görev değişikliği, nakil veya çalışma düzeni değişikliğinin ağırlığı incelenir. Kanuni yazılı bildirim ve altı işgünü içinde yazılı kabul koşulları değerlendirilir; kabul edilmeyen değişiklik ile fesih seçeneklerinin sonuçları ayrı belirlenir. Yönetim hakkı sınırsız değildir. |
Çalışma Süresi, Vardiya ve Gece Çalışması | 4857 m.41, 63, 68–69 | Haftalık ve günlük süreler, ara dinlenmeleri, gece çalışması ve vardiyalar hukuki sınırlar içinde planlanır. Fazla mesai onayı, puantaj ve istisnai çalışma rejimleri incelenir; uygulama değişikliği, ücret ve iş güvenliği sonuçları değerlendirilir. |
Denkleştirme ve Telafi Çalışması – İş Saatlerinin Dönem İçinde Düzenlenmesi | 4857 m.63–64 | Çalışmanın dönemlere dağıtılması ile çalışılmayan bazı sürelerin sonradan telafisi farklı kurumlardır. Anlaşma, kanuni süreler, günlük sınırlar ve tatil günleri incelenerek program hazırlanır; her fazla çalışmanın “telafi” denilerek ücretsiz bırakılması önlenir. |
Yıllık Ücretli İzin ve İzin Kayıtları | 4857 m.53–58 | İzin süresi, kıdem, yaşa bağlı asgari süreler, bölünerek kullanım ve izin defteri/belgeleri incelenir. Çalışanın dinlenme hakkı ile işyeri planlaması birlikte düzenlenir; kullanılmayan iznin iş sözleşmesi sonunda ücrete dönüşmesi yıllık izin ücreti davası kapsamında ele alınır. |
Doğum, Süt İzni ve Babalık İzni | 4857 m.74, ek m.27578 m.15–16 | Analıkta çalıştırma yasağı, doğum sonrası ücretsiz izin, süt izni ve mazeret izinleri değerlendirilir. 1 Mayıs 2026 değişikliğiyle tekil gebelikte toplam analık süresi 24 haftaya, eşinin doğumunda işçinin ücretli izni 10 güne çıkarılmıştır. Çoğul gebelik ve diğer özel durumlar ayrıca incelenir. |
Doğum Sonrası Yarım Çalışma ve Kısmi Süreli Çalışma | 4857 m.13, 744447 ek m.5 | Doğum veya evlat edinme sonrası yarım çalışma, ücretsiz izin ve çocuğun bakımına ilişkin kısmi çalışma hakları ayrı koşullara tabidir. Başvuru, işin niteliği, ebeveynlerin durumu ve ödenek ilişkisi incelenerek sözleşme ve personel işlemleri düzenlenir. |
Ücretsiz İzin ve İş Sözleşmesinin Askıya Alınması | 4857 m.22, 74TBK genel hükümler | Kanuni ücretsiz izinlerle tarafların anlaşmasına dayanan izinler ayrıştırılır. Rıza, izin süresi, işe dönüş, SGK bildirimi ve kıdeme etkisi incelenir; tek taraflı ücretsiz izin dayatmasının çalışma koşullarına ve fesih haklarına etkisi değerlendirilir. |
Ücret Kesintisi ve Maaşın Korunması | 4857 m.35, 38TBK m.407 | Disiplin cezası, zarar karşılığı kesinti, mahsup ve ücret haczinin farklı kuralları incelenir. Kesintinin dayanağı, sınırı ve bildirim/ödeme usulü değerlendirilir; haksız kesintinin iadesi ile personel uygulamalarının düzeltilmesi takip edilir. |
Çalışmaktan Kaçınma Hakkı – Maaşın Ödenmemesi veya Ciddi Tehlike | 4857 m.346331 m.13 | Ücretin kanuni süreyi aşan biçimde ödenmemesi ile ciddi ve yakın iş güvenliği tehlikesi ayrı düzenlemelere tabidir. Koşullar ve usul değerlendirilir; başvuru, bildirim, ücret ve iş güvencesi sonuçları somut olay üzerinden belirlenir. |
İşverenin Temerrüdü – Çalışmaya Hazır İşçiye İş Verilmemesi | TBK m.408 | İşçinin çalışmaya hazır olmasına rağmen işverenin işi kabul etmemesi veya kendi alanındaki nedenlerle çalışma sağlanamaması halinde ücret hakkı incelenir. Hazır bulunma, engelin nedeni ve kanuni indirimler değerlendirilir; ücret talebi ile fesih seçenekleri ayrıştırılır. |
Kısa Çalışma ve Ücret Garanti Fonu İşlemleri | 4447 ek m.1–2 | Geçici çalışma azaltılması veya işverenin ödeme güçlüğünde sosyal koruma mekanizmaları değerlendirilir. İşveren başvurusu, işçi kapsamı, uygunluk, ücret/ödenek farkı ve ret işlemleri incelenir; güncel şartlar ve destek dönemleri esas alınır. |
İŞ VE SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU
İş Sözleşmeleri ve Çalışma Biçimleri
Sözleşmenin adı tek başına hukuki niteliğini belirlemez. Fiilî çalışma biçimi, işin süresi ve tarafların sorumlulukları incelenerek sözleşme hazırlanır, değiştirilir veya mevcut hükümlerin geçerliliği değerlendirilir.
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
İş Sözleşmesinin Hazırlanması ve İncelenmesi | 4857 m.8–16TBK m.393 vd. | Görev, ücret, işyeri, çalışma süresi, deneme, gizlilik ve fesih hükümleri işin niteliğine göre düzenlenir. Sözleşme ekleri ve işe giriş belgeleri birlikte incelenir; emredici kurallara aykırı hükümler ile uyuşmazlık doğurabilecek belirsizlikler giderilir. |
Belirli ve Belirsiz Süreli İş Sözleşmeleri | 4857 m.11–12TBK m.430 | Belirli süreli sözleşmenin objektif nedenleri ve zincirleme yenilemeler incelenir. İş güvencesi, erken fesih, ihbar ve kıdem bakımından sonuçları belirlenir; yalnız takvim tarihi eklenerek sürekli işin güvencelerden çıkarılamayacağı gözetilir. |
Asıl İşveren–Alt İşveren İlişkisi – Taşeron İşçilik | 4857 m.2–35510 m.12 | İşin devri, taşeronun organizasyonu ve işçilerin fiilen kimin yönetiminde çalıştığı incelenir. Alacaklardan birlikte sorumluluk, muvazaa ve baştan itibaren asıl işveren işçisi sayılma iddiaları değerlendirilir; sözleşme, tespit ve dava işlemleri yürütülür. |
İşyeri Devri ve İş Sözleşmesinin Devri | 4857 m.6TBK m.429 | İşyeri satışı veya devrinde kıdem, ücret ve borçlardan sorumluluk incelenir. İşyeri devriyle tek bir işçinin sözleşmesinin başka işverene devri farklı koşullara tabidir; rıza, devir protokolü ve çalışan hakları birlikte değerlendirilir. |
Kısmi Süreli İş Sözleşmesi – Part Time Çalışma | 4857 m.13–14 | Tam süreli emsal işçiye göre daha az çalışmada ücret, sosyal haklar, izin ve sigorta günleri incelenir. Çağrı üzerine çalışma dahil süre ve bildirim düzeni hazırlanır; bölünebilir haklarda orantı ile ayrımcılık yasağı birlikte gözetilir. |
Uzaktan Çalışma ve Evden Çalışma | 4857 m.14Uzaktan Çalışma Yönetmeliği | İşin kapsamı, iletişim saatleri, ekipman, giderler ve iş güvenliği yazılı olarak düzenlenir. Çalışma süresi, veri güvenliği, işyerine dönüş ve iş kazası iddiaları incelenir; uzaktan çalışmanın ücret ve izin haklarını ortadan kaldırmadığı gözetilir. |
Deneme Süreli İş Sözleşmesi | 4857 m.15 | Deneme kaydının varlığı, kural olarak iki aylık ve toplu iş sözleşmesiyle dört aya kadar uzayabilen sınır incelenir. Süre içindeki fesih ile ücret ve sigorta hakları değerlendirilir; deneme dönemi ücretsiz veya sigortasız çalışma anlamına gelmez. |
Mevsimlik İş Sözleşmeleri | 4857 m.11, 53TBK m.393 vd. | Sezonlar arasındaki askı, yeniden işe davet, kıdem ve sözleşmenin sona ermesi incelenir. İşin gerçekten mevsimlik olup olmadığı ile yıl içindeki çalışma süresi değerlendirilir; izin ve ücret hakları işin niteliğine göre belirlenir. |
Geçici İş İlişkisi – Başka İşverene Geçici Görevlendirme | 4857 m.74904 sayılı Kanun | Özel istihdam bürosu veya kanunda belirtilen grup içi görevlendirmelerin koşulları incelenir. Rıza, süre, yasaklar, ücret ve iş güvenliği sorumluluğu belirlenir; ilişkinin gerçekte sürekli istihdamı gizleyip gizlemediği değerlendirilir. |
Asgari ve Azami Süreli İş Sözleşmeleri | TBK m.26–27, 4304857 m.11 | En az veya en fazla çalışma süresi içeren kayıtların fesih hakkına etkisi incelenir. Sözleşmenin bütünü, süreli çalışma koşulları, erken ayrılma ve cezai şart bağlantısı değerlendirilir; her süre kaydına aynı hukuki sonuç bağlanmaz. |
Sürekli ve Süreksiz İşler | 4857 m.10 | Niteliği bakımından en çok otuz işgünü süren işler ile daha uzun işler ayrıştırılır. İşin gerçek niteliği ve uygulanacak kanun hükümleri incelenir; kısa süreli her sözleşmenin kendiliğinden süreksiz iş sayılmadığı dikkate alınır. |
Pazarlamacılık Sözleşmesi – Saha Satışı ve Komisyonlu Çalışma | TBK m.448–460 | İşveren hesabına işletme dışında işlem yapan veya aracılık eden çalışanın yetki, ücret, komisyon ve giderleri incelenir. Yazılı sözleşme ve hesap kayıtları düzenlenir; bağımlı çalışma ile bağımsız acentelik gibi ilişkiler ayrıştırılır. |
Evde Hizmet Sözleşmesi – Evde Üretim ve Parça Başı İş | TBK m.461–469 | İşveren hesabına evde veya seçilen yerde üretim yapılmasında malzeme, işin teslimi ve ücret incelenir. Evde hizmet ile bilgisayar üzerinden uzaktan çalışma veya bağımsız üretim ayrıştırılır; sözleşme ve alacaklar uygun hükümlere göre değerlendirilir. |
İŞ VE SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU
İşçi ve İşverenin Hak ve Yükümlülükleri
İş ilişkisinin sürdürülmesi sırasında kişilik hakları, güvenli çalışma, işyeri kuralları ve gizlilik birlikte korunur. Büromuz, uyuşmazlık takibinin yanında işverenler için sözleşme ve personel uygulamalarının hukuki değerlendirilmesini de yapar.
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
İşyeri İç Yönetmeliği ve Personel Uygulamaları | 4857 m.22TBK m.20–25, 399 | İzin, disiplin, vardiya, uzaktan çalışma ve işyeri davranış kuralları hazırlanır. Kuralların sözleşmeyle ilişkisi, çalışanlara bildirilmesi ve sonradan değiştirilmesi incelenir; iç yönetmelikle kanuni hakların azaltılmaması gözetilir. |
Özlük Dosyası ve Çalışanın Kişisel Verileri | 4857 m.75TBK m.4196698 m.4–6, 10, 12 | Personel belgeleri, sağlık verileri, kamera ve iletişim kayıtlarının işlenmesi hukuki açıdan değerlendirilir. Aydınlatma, saklama, erişim ve veri güvenliği süreçleri düzenlenir; denetimin çalışan mahremiyetine etkisi incelenir. |
İş Sağlığı ve Güvenliği Yükümlülükleri | 6331 m.4–6, 10, 14–17TBK m.417 | Risk değerlendirmesi, eğitim, sağlık gözetimi ve kaza bildirimine ilişkin hukuki yükümlülükler incelenir. İşverenin sorumluluğu, hizmet sözleşmeleri ve denetim kayıtları değerlendirilir; teknik iş güvenliği hizmetleriyle hukuki temsilin kapsamı ayrıştırılır. |
İşçinin Kişiliğinin Korunması – Taciz, Hakaret ve Özel Hayat | TBK m.58, 4174857 m.24 | İşverenin psikolojik ve cinsel tacizi önleme, şikâyeti inceleme ve çalışanın kişiliğini koruma yükümlülüğü ele alınır. Olay ve delil incelemesi, koruyucu işyeri düzenlemeleri, tazminat ve fesih sonuçlarına yönelik hukuki destek sağlanır. |
İş Görme, Özen ve Sadakat Borcu | TBK m.395–400 | İşin bizzat ve özenle yapılması, hukuka uygun talimatlara uyma, teslim ve hesap verme ile iş sırlarını koruma yükümlülükleri incelenir. Görev tanımı, işin riski, çalışanın deneyimi ve ihlalin ağırlığına göre sözleşme, disiplin ve sorumluluk değerlendirilir. |
Rekabet Yasağı – İşten Ayrıldıktan Sonra Rakipte Çalışma | TBK m.444–4476102 m.4 | Yazılı rekabet yasağının korunabilir menfaat, süre, yer ve faaliyet bakımından sınırları incelenir. Geçerlilik, sona erme, ceza ve zarar talepleri değerlendirilir. Uyuşmazlığın niteliğine göre görevli mahkeme ayrıca belirlenir; her rekabet talebi iş mahkemesinde görülmez. |
Araç, Malzeme ve İş Giderlerinin Karşılanması | TBK m.413–416 | İş için kullanılan araç, telefon, internet, seyahat ve konaklama giderlerinin kimin sorumluluğunda olduğu incelenir. Sözleşme, gider belgeleri ve avanslar değerlendirilir; masraf iadesi, ödeme politikası ve uzaktan çalışma giderleri düzenlenir. |
Çalışma Belgesi ve Referans Uyuşmazlıkları | 4857 m.28TBK m.426 | Çalışma süresi ve işin türünü gösteren belgenin verilmemesi veya yanlış düzenlenmesi incelenir. Belge talebi ve düzeltme işlemleri yürütülür; gerçeğe aykırı bilginin neden olduğu zarar bakımından sorumluluk değerlendirilir. |
Çalışan Buluşları – İşyerinde Yapılan İcat İçin Bedel | 6769 m.113–122 | Hizmet buluşunun bildirimi, işverenin hak talebi ve çalışanın bedel hakkı incelenir. Buluşun niteliği, işverenin katkısı ve kullanım değeri değerlendirilir; sözleşme, bildirim ve uyuşmazlık çözümü özel mevzuata göre yürütülür. |
Çalışanın Oluşturduğu Eserler – Yazılım, Tasarım ve İçerik Hakları | 5846 m.8, 18TBK m.427 | Görev kapsamında üretilen eserde eser sahipliği ile mali hakları kullanma yetkisi ayrıştırılır. İşin kapsamı, sözleşme ve kullanım biçimi incelenir; lisans, hak devri ve bedel talepleri uygun yargı kolu ve görev kurallarıyla değerlendirilir. |
İş Hukukundaki Temel İlkeler
İşçinin korunması ve emredici hükümler: Sözleşme serbestisi, işçinin kanuni asgari haklarını kaldırma yetkisi vermez. Eşit davranma ve ayrımcılık yasağı: 4857 m.5 kapsamında farklı işlemin sebebi ve karşılaştırılabilir durumlar incelenir. Dürüstlük ve hakkın kötüye kullanılmaması: Fesih ve yönetim hakkı TMK m.2 sınırları içinde kullanılır. İşçi lehine yorum: Gerçek bir yorum ihtiyacında iş hukukunun koruyucu amacı gözetilir; bu ilke ispat edilmemiş her iddianın doğru kabul edilmesi anlamına gelmez. Somut uyuşmazlıkta sözleşmenin adı kadar fiilî çalışma ve kayıtlar da değerlendirilir.
İŞ VE SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU
Sendika ve Toplu İş Hukuku
Bireysel işçilik alacakları ile sendikal örgütlenme ve toplu pazarlık süreçleri farklı kurallara tabidir. Çalışan, temsilci, sendika ve işverenin hukuki konumu somut uyuşmazlığa göre belirlenir.
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
İşyeri Sendika Temsilcisinin Güvencesi | 6356 m.24, 27 | Temsilcinin atanması, görevleri, işyeri/görev değişikliği ve işten çıkarılması özel güvence hükümlerine göre incelenir. Sendika ve temsilcinin başvuru hakları, fesih sebebi ve süreler değerlendirilerek dava veya işlem takibi yapılır. |
Toplu İş Sözleşmesi ve Sözleşmeden Yararlanma | 6356 m.33–40 | Toplu pazarlık metni, kapsam, yürürlük ve üyelik veya dayanışma aidatıyla yararlanma koşulları incelenir. Ücret farkı, ikramiye, sosyal yardım ve çalışma şartları değerlendirilir; sözleşme müzakeresi ve alacak süreçlerinde hukuki destek sağlanır. |
Grev ve Lokavt Uyuşmazlıkları | 6356 m.58–75 | Kanuni grev/lokavt koşulları, yasaklar, karar ve bildirim süreçleri değerlendirilir. İş sözleşmesine etkiler, çalışabilecek kişiler, kanun dışılık iddiaları ve ilgili tespit/tazminat talepleri özel usullere göre incelenir. |
İŞ VE SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU
İş ve Sosyal Güvenlik Hukukuna Dair Mevzuat
Aşağıdaki bağlantılar Mevzuat Bilgi Sistemi, TBMM veya kamu kurumlarının yayımladığı metin ve mevzuat dizinlerine yönlendirir. Kanunun olay tarihindeki metni, geçiş hükümleri ve daha sonraki değişiklikler birlikte uygulanır. Sayfanın mevzuat kontrol tarihi: 26 Eylül 2026.
| Hukuki Konu | Kanuni Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
4857 sayılı İş Kanunu | Resmî mevzuat kaynağı | Fesih, işe iade, ücret, çalışma süresi ve izinler. Bakanlığın metni, sonraki değişikliklerle birlikte değerlendirilir. |
1475 sayılı Kanun – Kıdem Tazminatı | Resmî mevzuat kaynağı | Yürürlükteki 14. madde; kıdem hakkı, hesap ve sona erme nedenleri. |
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu | Resmî mevzuat kaynağı | Hizmet sözleşmeleri, kişiliğin korunması, ibra, rekabet yasağı ve tazminat. |
7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu | Resmî mevzuat kaynağı | Arabuluculuk, SGK ön başvurusu, görev ve yetki. Güncel metin için Mevzuat Bilgi Sistemi. |
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu | Resmî mevzuat kaynağı | Sigortalılık, hizmet ve kazanç bildirimi, iş kazası, aylık, prim ve cezalar. Kamu kurumunun mevzuat sayfasından kanun metnine erişilebilir. |
4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu | Resmî mevzuat kaynağı | İşsizlik ödeneği, kısa çalışma ve Ücret Garanti Fonu. Bakanlığın mevzuat dizininde ilgili kanun yer alır. |
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu | Resmî mevzuat kaynağı | İşverenin koruma ve önleme yükümlülükleri, çalışan hakları ve denetim. |
6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu | Resmî mevzuat kaynağı | Sendikal güvenceler, toplu pazarlık, yetki ve grev/lokavt. Sonraki değişiklikler ve iptal kararları ayrıca gözetilir. |
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu | Resmî mevzuat kaynağı | Arabuluculuk görüşmeleri, anlaşma belgesi ve dava şartı hükümleri. |
7578 sayılı Kanun – 2026 Analık ve Babalık İzni Değişiklikleri | Resmî mevzuat kaynağı | 4857 m.74 ve ek m.2 değişiklikleri; doğum sonrası süre ve eşin doğumundaki ücretli izin. |
İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliği | Resmî mevzuat kaynağı | Çalışma süresinin uygulanması, denkleştirme ve kayıt düzeni. |
Fazla Çalışma ve Yıllık Ücretli İzin Yönetmelikleri | Resmî mevzuat kaynağı | Bakanlığın yönetmelikler dizininden onay, kayıt, izin kullanımı ve izin belgesi düzenlemeleri. |
Uzaktan Çalışma ve Alt İşverenlik Yönetmelikleri | Resmî mevzuat kaynağı | Bakanlığın yönetmelikler dizininden uzaktan çalışma sözleşmesi ve asıl işveren–alt işveren ilişkisinin uygulama kuralları. |
İş Hukukuna Dair Diğer Özel Kanun ve Yönetmelikler | Resmî mevzuat kaynağı | 5953 sayılı Basın İş Kanunu, 854 sayılı Deniz İş Kanunu, 6772 sayılı Kanun; analık sonrası kısmi çalışma, gece çalışması ve ücretlerin bankadan ödenmesi düzenlemeleri Bakanlığın mevzuat dizininden incelenebilir. |

İş uyuşmazlıklarında hukuki destek
Eskişehir İş Avukatı ile Hukuki Destek
Fesih bildirimi, bordro, çalışma kayıtları ve yazışmalar birlikte değerlendirilmeden alacağın veya sorumluluğun kapsamı netleşmeyebilir. Profesyonel destek, taleplerin dayanaklarıyla hazırlanmasına ve başvuru takviminin izlenmesine yardımcı olur.
- Sözleşme, fesih bildirimi ve ücret kayıtlarının incelenmesi
- İşçilik alacakları ile işe iade koşullarının ayrı değerlendirilmesi
- Arabuluculuk, dava ve delil planının hazırlanması
İş hukuku kapsamındaki dava ve işleminiz hakkında detaylı bilgi almak için ön görüşme talebinizi iletin.
İlgili Hukuki Konular ve Başvurular
| Hukuki Konu | Açıklama |
|---|---|
| Sahte Sigortalılık Nedeniyle Emekliliğin İptali | Fiilî çalışma iddiası, sigortalılık kayıtlarının iptali ve geri istenen aylıklar birlikte incelenir. |
Merak Edilenler
İş Hukukuna Dair Sıkça Sorulan Sorular
İşten ayrılma, ücret, tazminat, SGK ve çalışma koşulları hakkında sık sorulan sorular. Konu grubunu açabilir veya soru arama alanını kullanabilirsiniz.
Sorular konu gruplarına ayrılmıştır. Yanıtlar genel çerçeveyi açıklar; belgeler, çalışma dönemi ve talebin türü somut değerlendirmeyi belirler.
İşten Ayrılma ve Tazminat Hakkında Temel Sorular
10 soru
İstifa edersem kıdem tazminatı alabilir miyim?
Olağan istifa kural olarak kıdem tazminatı doğurmaz. Bununla birlikte 4857 m.24 kapsamındaki haklı fesih, 1475 m.14 kapsamındaki askerlik, kadın işçinin evlilikten itibaren bir yıl içinde ayrılması veya emeklilik gibi özel sebepler farklı sonuç doğurabilir. En az bir yıllık kıdem, gerçek ayrılma nedeni ve belgeler birlikte incelenir.
İşveren beni işten çıkardı, kıdem tazminatına hakkım var mı?
En az bir yıllık kıdem ve kanundaki sona erme koşulları varsa kıdem tazminatı doğabilir. İşverenin 4857 m.25/II iddiası somut delillerle değerlendirilir; başka bir haklı fesih sebebi kıdemi her durumda ortadan kaldırmaz. Her tam yıl için kanuni hesap yapılır ve artan bütün süreler orantılı hesaba katılır (1475 m.14).
İhbar süresi nedir, işten ayrılırken ne kadar önceden haber vermeliyim?
Belirsiz süreli sözleşmenin olağan feshinde hizmet süresine göre iki, dört, altı veya sekiz haftalık bildirim süreleri uygulanır (4857 m.17). Haklı derhal fesih ve geçerli deneme süresi gibi istisnalar vardır. Süre tanınmaması, karşı tarafın ihbar tazminatı talebine yol açabilir; sözleşmedeki artırılmış süreler ayrıca incelenir.
İhbar tazminatı nedir, ne zaman hak kazanırım?
Bildirimli fesih kurallarına tabi bir belirsiz süreli sözleşme, gerekli süre tanınmadan sona erdirildiğinde ihbar tazminatı gündeme gelir. Haklı fesih, deneme kaydı, fesheden taraf ve ücret ekleri değerlendirilir. İşçinin kendi haklı feshi, işverenden ihbar tazminatı alacağı doğurmaz (4857 m.17, 24–25).
İşten çıkarılırsam işsizlik maaşı alabilir miyim?
4447 m.48–51 kapsamında fesih nedeni, son üç yıldaki en az 600 günlük işsizlik sigortası primi ve son 120 gün hizmet akdine tabi olma koşulları birlikte incelenir. Bu son koşul kesintisiz fiilî çalışma ile aynı değildir. Başvurunun kural olarak 30 gün içinde yapılması gerekir. Kanunda sayılan haklı işçi fesihleri de kapsama girebilir; her istifa ve her işveren feshi aynı sonucu doğurmaz.
İstifa dilekçesinde nelere dikkat etmeliyim?
İstifa veya fesih belgesinin tarihi, gerçek ayrılma nedeni, serbest irade ve karşı tarafa ulaşması hukuki sonucu etkiler. Büromuz belgeyi çalışma kayıtlarıyla birlikte değerlendirir; uygun bildirim ve delil planını hazırlar. Genel bir “diğer sebepler” veya “haklarım saklıdır” ifadesi, mevcut olmayan bir fesih sebebini ya da tazminat hakkını oluşturmaz.
Haklı fesih nedir, hangi durumlarda işten hemen ayrılabilirim?
Haklı fesih, 4857 m.24 koşulları gerçekleştiğinde işçinin ihbar süresini beklemeden ayrılabilmesidir. Ücret ödenmemesi, kanunda belirtilen sağlık tehlikesi, ağır kötü muamele ve zorlayıcı nedenler farklı şartlara tabidir. Ailede hastalık bulunması tek başına her durumda bu hakkı yaratmaz; olay, raporlar ve uygulanacak süreler birlikte değerlendirilir.
İşten çıkarıldım, işe iade davası açabilir miyim?
İş güvencesi kapsamı, belirsiz süreli sözleşme, kural olarak en az altı aylık kıdem ve otuz veya daha fazla işçi koşuluyla birlikte değerlendirilir; yer altı işçileri ve bazı işveren vekilleri için özel hükümler vardır. Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya, anlaşma olmazsa son tutanaktan itibaren iki hafta içinde mahkemeye başvuru gerekir (4857 m.18–20).
İşten ayrılırken kullanmadığım yıllık izin ücretlerimi alabilir miyim?
İş sözleşmesi sona erdiğinde hak kazanılmış fakat kullanılmamış yıllık izinler son ücret üzerinden ödenir (4857 m.59). Sona erme nedeni bu alacağı tek başına ortadan kaldırmaz. Hizmet süresi, izin kayıtları ve yapılan ödemeler incelenerek bakiye gün ve tutar belirlenir.
İşten ayrılmadan önce hangi belgeleri ve kayıtları saklamalıyım?
İş sözleşmesi, bordrolar, banka kayıtları, SGK dökümü, fesih/istifa bildirimi, izin ve çalışma kayıtları ilk incelemede önemlidir. İş kazası veya taciz iddialarında ilgili rapor ve yazışmalar da değerlendirilir. Deliller hukuka uygun elde edilmiş olmalıdır; başkasının hesabına izinsiz erişim veya sınırsız gizli kayıt toplama bir yöntem olarak önerilmez.
İşten Ayrılma ve İşten Çıkarılma
13 soru
İşçi vefat ederse iş sözleşmesi ve yakınlarının hakları ne olur?
İşçinin ölümü iş sözleşmesini sona erdirir; hak edilmiş maaş ve diğer alacaklar kaybolmaz. Kıdem tazminatı ve varsa ölüm nedeniyle ödemeler, çalışma süresi ve ilgili koşullara göre yakınlar veya mirasçılar yönünden değerlendirilir.
İşverenle anlaşarak işten ayrılmak haklarımı etkiler mi?
Karşılıklı anlaşmayla ayrılma, normal işten çıkarılmadan farklı sonuçlar doğurabilir. Hangi ödemelerin yapılacağı, iradenizin serbest olup olmadığı ve işe iade hakkına etkisi metni imzalamadan önce değerlendirilmelidir.
Süreli iş sözleşmem bittiğinde iş ilişkim kendiliğinden sona erer mi?
Geçerli bir belirli süreli sözleşme kural olarak sürenin bitmesiyle sona erer. Ancak yalnızca sözleşmeye tarih yazılması yeterli değildir; işin niteliği ve art arda yenilemeler, sözleşmenin aslında süresiz olduğunu gösterebilir.
İşten kendi isteğimle ayrılırsam hangi haklarım olur?
Haklarınız ayrılma nedeninize göre değişir. Normal istifada kıdem tazminatı her durumda doğmaz; haklı neden veya kanundaki özel bir sebep varsa farklı sonuç çıkabilir, birikmiş ücret ve izin alacakları ayrıca değerlendirilir.
İşveren beni hangi durumlarda işten çıkarabilir?
İşverenin dayandığı neden ve izlediği usul önemlidir. İş güvencesi kapsamındaki işçiler için geçerli neden aranır; bildirimsiz derhal çıkarma ise daha sıkı koşullara bağlıdır ve tazminat hakları ayrıca incelenir.
Yaptığım iş sağlığımı bozuyorsa tazminatımı alarak ayrılabilir miyim?
İşin sağlığınız için kanunda belirtilen düzeyde tehlike yaratması haklı ayrılma sebebi olabilir. Sağlık raporlarıyla işin koşulları arasındaki bağ ortaya konulmalı; kıdem tazminatı için diğer koşullar da değerlendirilmelidir.
Ücretim ödenmediği veya kötü muamele gördüğüm için işten ayrılabilir miyim?
Ücretin ödenmemesi veya kanundaki ağırlığa ulaşan kötü davranışlar haklı ayrılma sebebi olabilir. Sebebin yazılı ve açık bildirilmesi, ödeme kayıtları ile olayları gösteren delillerin korunması haklarınız açısından önemlidir.
İşyerinde çalışmayı durduran zorunlu bir olay olursa işten ayrılabilir miyim?
İşi durduran zorlayıcı bir olay belli koşullarda işçiye haklı ayrılma hakkı verebilir. Olayın işyerine etkisi ve sürdüğü süre önemlidir; her kısa aksama bu hakkı doğurmaz.
Yazılı istifa dilekçesi vermeden işten ayrılırsam ne olur?
Yazılı dilekçe vermemek, ayrılmanın sebebini ve tarihini ispatlamayı güçleştirebilir. İşe hiç gitmemek yerine nedenin ve bildirimin nasıl yapılacağının değerlendirilmesi gerekir; dilekçe yokluğu tek başına tazminat hakkı yaratmaz.
İstifa dilekçeme ne yazdığım haklarımı etkiler mi?
Dilekçedeki ayrılma nedeni, tazminat ve bildirim yükümlülüğü bakımından önem taşır. Gerçeği yansıtmayan veya boş bırakılmış belge imzalanması sonradan ispat sorunu yaratabilir; metnin içeriği somut duruma uygun olmalıdır.
Hastalık veya uzun rapor nedeniyle işveren beni işten çıkarabilir mi?
Hastalık veya rapor tek başına sınırsız bir işten çıkarma yetkisi vermez. Kanundaki bekleme ve koruma koşulları, rapor süresi ve işin özellikleri incelenir; çıkarma mümkün olsa bile kıdem hakkı ayrıca değerlendirilir.
İşveren hangi davranışlar nedeniyle çalışanı derhal işten çıkarabilir?
Güvenin ağır biçimde kötüye kullanılması veya kanunda sayılan ciddi davranışlar derhal çıkarma sebebi olabilir. İddianın ispatı, olayın ağırlığı ve hakkın zamanında kullanılması gerekir; işverenin bir suçlama yazması yeterli değildir.
İşe gitmeyi engelleyen zorunlu bir durum işten çıkarma sebebi olabilir mi?
İşçinin çalışmasını engelleyen zorlayıcı olay kanuni koşullarla işverenin fesih hakkını doğurabilir. Engelin süresi ve niteliği incelenir; çalışanın kusurlu olmaması, tüm sonuçların otomatik olarak ortadan kalktığı anlamına gelmez.
İşe İade ve Fesih Süreleri
7 soru
İşe iade için işyerinde ne kadar süredir çalışıyor olmak gerekir?
İşe iade korumasında kural olarak en az altı aylık kıdem aranır; kanuni istisnalar vardır. Aynı işverendeki önceki çalışmalar ve diğer iş güvencesi koşulları birlikte kontrol edilmelidir.
Belirli süreli çalışan işçi işe iade isteyebilir mi?
İşe iade kural olarak belirsiz süreli çalışanlar için söz konusudur. Sözleşmenin üzerinde belirli süreli yazsa da işin niteliği ve yenilemeler nedeniyle aslında belirsiz süreli sayılması mümkündür.
Küçük bir işyerinde çalışıyorsam işe iade davası açabilir miyim?
İş güvencesinde kural olarak otuz veya daha fazla işçi koşulu vardır. Aynı işverenin aynı işkolundaki işyerleri birlikte değerlendirilir; yalnız çalışılan küçük şubenin sayısı esas alınmayabilir. Altı aylık kıdem, sözleşme türü ve diğer kapsam koşulları da incelenir (4857 m.18).
Performans düşüklüğü veya işin azalması nedeniyle işten çıkarılabilir miyim?
Gerçek ve yeterli bir neden varsa bu sebepler işten çıkarmaya dayanak olabilir. Performansın nasıl ölçüldüğü, işyerindeki ihtiyaç ve daha hafif çözümlerin bulunup bulunmadığı değerlendirilir; soyut gerekçe yeterli değildir.
Haklı nedenle işten ayrılma veya çıkarma hakkı her zaman kullanılabilir mi?
Bazı haklı ayrılma veya çıkarma nedenleri için kısa hak kullanma süreleri vardır. Süre, olayın türüne ve ne zaman öğrenildiğine göre değerlendirilir; tüm haklı nedenlere aynı süre uygulanmaz.
İşe iade davasını kazandığım hâlde işe başlatılmazsam ne olur?
Kesinleşen işe iade kararının tebliğinden itibaren on işgünü içinde işverene uygun başvuru gerekir. İşveren, başvurudan itibaren bir ay içinde işe başlatmazsa kararda belirlenen işe başlatmama tazminatı gündeme gelir. Başvurunun ve işe davetin samimiyeti ile en çok dört aylık boşta geçen süre hakları ayrıca değerlendirilir (4857 m.21).
İşe iade kararıyla çalışmadığım dönemin ücretini alabilir miyim?
Geçersiz işten çıkarma sonrasında kanuni sınır içinde çalıştırılmadığınız dönemin ücret ve diğer hakları istenebilir. Tüm dava süresinin maaşı otomatik ödenmez; karar ve başvuru koşulları önemlidir.
Tazminat ve Bildirim Hakları
13 soru
Bir yılı doldurmadan ayrılırsam kıdem tazminatı alabilir miyim?
Kıdem tazminatında kural olarak en az bir yıllık çalışma gerekir. Aynı işverene bağlı kesintili çalışmalar ve devirler hesaba katılabilir; bir yılın dolması da tek başına yeterli olmayıp ayrılma nedeni ayrıca incelenir.
Askere giderken kıdem tazminatı alabilir miyim?
Askerlik nedeniyle ayrılma, diğer koşullar da varsa kıdem tazminatı hakkı doğurabilir. Sevk belgesi ve ayrılma tarihinin askerlikle bağlantısı önemlidir; ayrılma sebebinin açık biçimde bildirilmesi gerekir.
Emekli olurken veya malullük nedeniyle ayrılırken kıdem tazminatı alabilir miyim?
Emeklilik veya malullük nedeniyle ayrılmada koşulları varsa kıdem tazminatı istenebilir. SGK durumu, gerekli başvuru belgeleri ve çalışma süresi kontrol edilerek ayrılma bildirimi buna uygun yapılmalıdır.
Emeklilik yaşımı beklerken kıdem tazminatımı alarak ayrılabilir miyim?
Yaş dışındaki emeklilik koşullarını tamamlayan çalışan bu nedenle ayrılarak kıdem tazminatı isteyebilir. İlk sigorta tarihi, prim ve hizmet koşulları kişiye göre değişir; SGK’dan alınacak uygun belge kontrol edilmelidir.
Haklı nedenle ayrılan işçi kıdem tazminatı alabilir mi?
Kanunda sayılan haklı nedenle ayrılan işçi, gerekli kıdem koşulunu da sağlıyorsa kıdem tazminatı isteyebilir. Ayrılma nedeninin gerçekliği ve ispatı önemlidir; normal istifa ile aynı şekilde değerlendirilmez.
İşten çıkarılan işçi her durumda kıdem tazminatı alır mı?
Hayır; sonuç çıkarma nedenine ve çalışma süresine bağlıdır. İşverenin ahlak ve iyi niyete aykırılık iddiası ispatlanmalıdır; sağlık gibi başka bir haklı fesih sebebi kıdem hakkını mutlaka ortadan kaldırmaz.
Evlilik nedeniyle işten ayrılan kadın kıdem tazminatı alabilir mi?
Kadın işçi, evlilik nedeniyle kanundaki süre içinde ayrılırsa diğer koşullarla kıdem tazminatı isteyebilir. Evlilik tarihi, çalışma süresi ve ayrılma bildirimi önemlidir; bu hak her çalışan için aynı kapsamda düzenlenmemiştir.
Vefat eden işçinin kıdem tazminatını mirasçıları alabilir mi?
Koşulları varsa vefat eden işçinin kıdem tazminatı mirasçılarına ödenir. Mirasçılık belgesi ve çalışma kayıtlarıyla hak sahipliği belirlenir; ödenmeyen maaş ve diğer alacaklar da ayrıca araştırılır.
İşten ayrılırken veya çıkarılırken kaç hafta önceden haber verilmelidir?
Belirsiz süreli sözleşmenin olağan sona erdirilmesinde kıdeme göre iki, dört, altı veya sekiz haftalık bildirim süreleri uygulanır. Haklı nedenle derhal ayrılma ve sözleşmeyle artırılmış süreler farklıdır; süreye uyulmaması ihbar tazminatı doğurabilir.
Hakkımı aradığım için işten çıkarılırsam tazminat isteyebilir miyim?
İş güvencesi dışında kalan işçide fesih hakkının kötüye kullanılması kötüniyet tazminatı doğurabilir. Şikâyet veya hak arama nedeniyle işten çıkarma gibi olaylar belgelenerek feshin gerçek nedeni araştırılır.
Sendikaya üye olduğum için işten çıkarılırsam ne yapabilirim?
Sendika üyeliği veya sendikal faaliyet nedeniyle farklı işlem ya da fesih uygulanması sendikal tazminata konu olabilir. Üyelik, işveren uygulamaları ve karşılaştırılabilir çalışanlar üzerinden ayrımın nedeni incelenir.
İşyerinde ayrımcılığa uğrarsam tazminat isteyebilir miyim?
İşverenin eşit davranma yükümlülüğünü ihlali halinde ayrımcılık tazminatı ve yoksun kalınan haklar istenebilir. Karşılaştırılabilir çalışanlar, farklılığın nedeni ve ücret veya çalışma koşullarına etkisi değerlendirilir.
İşyerinde sürekli baskı ve yıldırma için tazminat isteyebilir miyim?
Sistematik dışlama, aşağılama veya baskı işyerinde psikolojik taciz iddiasına konu olabilir. Tekil anlaşmazlıklarla süreklilik taşıyan davranışlar ayrıştırılır; yazışma, tanık ve sağlık kayıtlarıyla zarar ortaya konulur.
Maaş, Fazla Mesai ve Diğer Alacaklar
9 soru
Ödenmeyen maaşımı nasıl alabilirim?
Ödenmeyen veya eksik ödenen maaş, çalışma dönemi ve gerçek ücret üzerinden talep edilir. Bordrolar, banka kayıtları ve ücret anlaşması karşılaştırılarak bakiye tutar ile uygun faiz belirlenir.
Yaptığım fazla mesainin ücretini nasıl isteyebilirim?
Kanuni çalışma sınırlarını aşan süreler için fazla çalışma ücreti istenebilir. Puantaj, giriş-çıkış ve tanık delilleri incelenir; ara dinlenmeleri ile yapılmış ödemeler hesaba katılır.
Bayramda veya resmî tatilde çalıştıysam ek ücret alabilir miyim?
Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma, ücret bakımından özel sonuç doğurur. Hangi günlerde çalışıldığı ve karşılığının ödenip ödenmediği kayıtlarla belirlenerek alacak hesaplanır.
Hafta tatilinde çalıştırıldıysam ücretimi isteyebilir miyim?
İşçinin kesintisiz hafta tatili hakkını kullanamaması veya tatilde çalıştırılması ücret talebine yol açabilir. Çalışma düzeni, vardiyalar ve bordrolar incelenerek ilgili dönemler belirlenir.
İşten ayrılırken kullanmadığım yıllık izinlerin parası ödenir mi?
Kullanılmayan yıllık izinlerin ücrete dönüşmesi iş sözleşmesinin sona ermesiyle gündeme gelir. Hizmet süresi ve imzalı izin kayıtları karşılaştırılarak kalan gün sayısı ile son ücret üzerinden hesap yapılır.
Eski dönemden kalan asgari geçim indirimi alacağı istenebilir mi?
Asgari geçim indirimi, uygulamanın yürürlükte olduğu geçmiş dönemlere ait alacak iddiaları bakımından incelenir. İlgili yıl, bordro ve ödeme kayıtları değerlendirilir; güncel ücretlere uygulanıyormuş gibi hesap yapılmaz.
Vaat edilen prim, ikramiye veya satış komisyonu ödenmezse ne yapabilirim?
Prim, ikramiye veya komisyonun koşulları sözleşme, işyeri uygulaması ve hedef sistemine göre belirlenir. Hak kazanılan dönem, gerçekleşen satışlar ve yapılan ödemeler karşılaştırılarak eksik tutar istenir.
Yol ve yemek yardımım kesilirse hakkımı arayabilir miyim?
Yol ve yemek yardımı sözleşme veya yerleşmiş işyeri uygulamasından doğabilir. Nakdi ya da ayni sağlanma biçimi, çalışma günleri ve kesintiler incelenerek alacak ile tazminat hesabına etkisi belirlenir.
Geç ödenen maaş ve tazminata faiz isteyebilir miyim?
İşçilik alacaklarında faiz türü ve başlangıcı her alacak için aynı değildir. Fesih, ödeme günü, ihtar ve talep tarihi incelenerek ücret, kıdem ve diğer kalemlerin faizi ayrı hesaplanır.
İş Kazası, Sigorta ve Çalışma Kayıtları
6 soru
İş kazası geçirirsem hangi zararlarımın karşılanmasını isteyebilirim?
İş kazası nedeniyle tedavi gideri, çalışma gücü kaybı ve manevi zarar gündeme gelebilir. Ölüm hâlinde destekten yoksun kalanların talepleri ile işverenin kusur ve gözetme sorumluluğu değerlendirilir.
Yaptığım iş nedeniyle hastalandıysam hangi haklarım vardır?
Çalışma koşullarından kaynaklanan hastalık nedeniyle oluşan bedensel ve ekonomik zararlar incelenir. Hastalıkla iş arasındaki bağ, tıbbi belgeler ve işverenin önlem yükümlülükleri sorumluluğun belirlenmesinde önem taşır.
Sigortasız veya eksik sigortayla çalıştırıldığım günleri nasıl kanıtlarım?
Fiilen çalıştığınız hâlde günleriniz veya kazancınız SGK’ya eksik bildirilmişse kayıtların düzeltilmesini isteyebilirsiniz. Çalışma belgeleri, ücret kayıtları ve tanıklar önemlidir; hizmet tespiti davası ile diğer başvuru yollarının süreleri ayrıca kontrol edilir.
Çalışan olduğum veya sendika üyeliğim kabul edilmiyorsa ne yapılabilir?
İşçi niteliği ve işverenin kim olduğu fiilî çalışma koşullarıyla belirlenir. Sendika üyeliğine ilişkin itiraz ise 6356 sayılı Kanundaki ayrı usullere tabidir. Taşeron işçilik ve işverenin tespiti ile sendika üyeliği uyuşmazlıkları ayrı başlıklarda incelenmiştir.
Taşeron işçisi olarak alacaklarımı asıl işverenden de isteyebilir miyim?
Asıl işveren ile alt işveren ilişkisinin geçerli olup olmadığı ve işçilik alacaklarından kimin sorumlu olduğu araştırılır. Muvazaa varsa işçinin başlangıçtan itibaren asıl işveren işçisi sayılması gündeme gelebilir.
Toplu iş sözleşmesindeki hakkımın kapsamı tartışmalıysa ne yapılır?
Toplu iş sözleşmesinin kapsamı ve işçiye sağladığı haklar, sözleşme metni ve yararlanma koşulları üzerinden belirlenir. Ücret, sosyal yardım ve çalışma şartlarına ilişkin uyuşmazlıklar bu değerlendirmeye bağlıdır.
Sözleşme, Belge ve Arabuluculuk İşlemleri
9 soru
İş sözleşmesinde hangi konular açıkça yazılmalıdır?
Görev, ücret, çalışma süresi ve işin yapılacağı yer sözleşmede açıkça belirlenir. Süreli çalışma, deneme, gizlilik ve rekabet hükümleri işin niteliğine ve kanuni sınırlara uygun hazırlanır.
İşyerindeki kurallar çalışanlara nasıl bildirilmelidir?
İşyeri iç yönetmeliği çalışma düzeni, izin, disiplin ve güvenlik kurallarını somutlaştırır. Kuralların çalışanlara bildirilmesi ve sözleşmeyle ilişkisi düzenlenir; tek taraflı değişikliklerin sınırları gözetilir.
İşten çıkarılmadan önce savunmamın alınması gerekir mi?
Çalışanın davranışı hakkında işlem yapılırken iddianın açıklanması ve gerekli hallerde savunmasının alınması önemlidir. Tutanaklar, deliller ve disiplin kuralları değerlendirilerek ölçülü ve usule uygun süreç oluşturulur.
İşten çıkarma bildiriminin yazılı olması neden önemlidir?
Fesih bildiriminde sona erme tarihi, sebep ve bildirimin karşı tarafa ulaştığı an önem taşır. İş güvencesi ve haklı fesih ayrımı gözetilerek yazılı metin ile tebliğ yöntemi belirlenir.
Tüm haklarımı aldığımı yazan belgeyi imzalamak alacağımı etkiler mi?
Tüm alacakları aldığınızı yazan her belge geçerli bir vazgeçme belgesi sayılmaz. Düzenleme zamanı, alacakların açık yazılması ve ödemenin şekli gibi koşullar vardır; imzalanan metin ve gerçek ödeme birlikte incelenir.
İşyerinde güvenlik önlemleri alınmıyorsa ne yapılabilir?
Risk değerlendirmesi, eğitim, koruyucu ekipman ve denetim işverenin önleme yükümlülüğünün parçalarıdır. İşyerinin tehlikeleri ile kayıtları incelenerek eksikliklerin giderilmesi ve olay sonrası sorumluluk değerlendirmesi yapılır.
İşyeri sendika temsilcisinin görevi ve güvencesi nedir?
İşyeri sendika temsilcilerinin belirlenmesi, görevleri ve iş güvencesi özel kurallara tabidir. Temsilcilik yetkisi, işverenle ilişkiler ve görev sırasında uygulanan işlemler bakımından haklar değerlendirilir.
İşyerinde toplu iş sözleşmesi nasıl yapılır?
Toplu iş sözleşmesinde ücret, sosyal haklar ve çalışma düzeni kolektif olarak belirlenir. Yetki, görüşme ve uyuşmazlık aşamaları takip edilerek metnin işyerine ve çalışanlara uygulanması değerlendirilir.
İşçilik alacağı için dava açmadan önce arabulucuya gitmek gerekir mi?
İş uyuşmazlıklarında dava öncesi arabuluculuk gerekliliği talebin türüne göre belirlenir. Alacak kalemleri ve belgeler hazırlanır; anlaşma sağlanırsa ödeme, kapsam ve yerine getirme koşulları açıkça yazılır.
Çalışma Biçimleri
11 soru
Taşeron işçisi olmak işçilik haklarımı azaltır mı?
Asıl işveren-alt işveren ilişkisinde işin bölümü, işçilerin çalışması ve tarafların sorumlulukları incelenir. Gerçek bir hizmet ilişkisi bulunup bulunmadığı ile işçilik alacaklarından birlikte sorumluluk değerlendirilir.
Kısa süreli bir işte çalışmakla sürekli işte çalışmak arasında fark var mı?
İşin niteliği gereği kısa veya devamlı olması, uygulanacak çalışma hükümlerini etkileyebilir. İşin gerçek süresi ve organizasyonu incelenerek sürekli-süreksiz iş ayrımının sözleşmeye ve haklara etkisi belirlenir.
Belirli ve belirsiz süreli iş sözleşmesi arasındaki fark nedir?
Belirli süreli sözleşme için objektif neden aranırken belirsiz süreli ilişki farklı fesih kurallarına tabidir. Süre kaydı, yenilemeler ve yapılan iş incelenerek sözleşmenin gerçek hukuki niteliği tespit edilir.
Sözleşmede en az veya en fazla çalışma süresi yazıyorsa ne anlama gelir?
Asgari veya azami süre kayıtları, tarafların belirli dönemlerde fesih imkânını sınırlandırabilir. Bu kayıtların geçerliliği, cezai şartlarla ilişkisi ve erken ayrılmanın sonuçları somut sözleşmeye göre incelenir.
Deneme süresinde çalışan işçinin hakları var mıdır?
Deneme kaydı, tarafların başlangıç döneminde iş ilişkisini değerlendirmesine imkân sağlar. Kanuni sınır içindeki süre, bildirim koşulları ve çalışılan günlere ait ücret ile sigorta hakları kontrol edilir.
Mevsimlik çalışan işçinin sözleşmesi sezon bitince sona erer mi?
Mevsimlik işte çalışmanın yılın belirli dönemlerinde sürmesi sözleşmenin askıda kalmasını gündeme getirebilir. Her sezonun kayıtları, işe davet ve sona erme biçimi kıdem ile diğer haklar bakımından incelenir.
Yarı zamanlı çalışanların ücret ve izin hakları nelerdir?
Kısmi süreli çalışmada haftalık çalışma, tam süreli emsal işçiye göre daha azdır. Ücret, izin ve sosyal haklarda orantı ile eşit davranma kuralları gözetilerek sözleşme ve bordrolar değerlendirilir.
Evden çalışan işçinin çalışma koşulları nasıl belirlenir?
Uzaktan çalışmada işin kapsamı, saatleri, iletişim ve ekipman giderleri yazılı olarak belirlenir. Veri güvenliği ile iş sağlığı ve güvenliği yükümlülükleri, çalışma yerinin özellikleri dikkate alınarak düzenlenir.
Sahada satış yapan çalışanın sözleşmesinde nelere dikkat edilmelidir?
Pazarlamacı, işveren hesabına işletme dışında işlem yapma veya aracılık faaliyeti yürütür. Ücret, komisyon, gider ve temsil yetkileri incelenerek olağan iş sözleşmesinden ayrılan yükümlülükler belirlenir.
Başka işyerinde geçici görevlendirilmek haklarımı etkiler mi?
Geçici iş ilişkisinde işçi, belirli koşullarla başka işverene ait iş organizasyonunda çalışır. Yetkili kuruluş, süre, işin türü ve ücret veya güvenlik sorumluluğunun kimde olduğu ayrı ayrı kontrol edilir.
Toplu iş sözleşmesi çalışanlara hangi hakları sağlar?
Toplu iş sözleşmesi bireysel sözleşmelerin üzerinde çalışma ve sosyal haklar sağlayabilir. Kapsam, yararlanma koşulları ve yürürlük dönemi incelenerek ücret farkı ile diğer hakların çalışana uygulanması belirlenir.
İşyerindeki Haklar ve Çalışma Koşulları
18 soru
İşçi kendisine verilen işi nasıl yerine getirmek zorundadır?
İşçi, üstlendiği işi kural olarak bizzat ve özenle yerine getirir. İşin türü, kapsamı, yapılacağı yer ve iş görme ediminin başkasına bırakılması sözleşme ve kanuna göre değerlendirilir.
İşverenin verdiği her talimata uymak zorunda mıyım?
İşçi, işin görülmesine ilişkin hukuka uygun ve dürüstlük kuralıyla bağdaşan talimatlara uymakla yükümlüdür. İşverenin yönetim hakkı sözleşme, kanun ve kişilik haklarıyla sınırlıdır.
Çalışanın işverene karşı dürüstlük ve gizlilik yükümlülüğü nedir?
İşçi, işverenin haklı menfaatlerini korumalı ve öğrendiği iş sırlarını yükümlülüğün kapsamı içinde saklamalıdır. Sadakat borcunun ihlali, olayın ağırlığına göre fesih veya tazminat sonucu doğurabilir.
İşten ayrıldıktan sonra rakip firmada çalışmam yasaklanabilir mi?
İşten sonra rekabet etmeme kaydı ancak kanundaki koşullarla geçerli olabilir. İşin niteliği, korunacak bilgi, yasağın süresi ve bölgesi önemlidir; sınırsız biçimde başka yerde çalışmayı engelleyen her kayıt bağlayıcı değildir.
İşveren maaşı zamanında ve tam ödemek zorunda mı?
İşveren kararlaştırılan ücreti zamanında ve tam ödemekle yükümlüdür. Ücretin hesabı, prim ve ikramiyeler, ödeme belgeleri ve gecikmenin sonuçları uyuşmazlığın kapsamını belirler.
İşveren işyerindeki hakaret ve baskıya karşı çalışanı korumalı mı?
İşveren, işçinin kişiliğini, özel hayatını ve kişisel verilerini korumalıdır. Psikolojik veya cinsel tacize karşı önlem alma ve çalışma ortamını uygun düzenleme yükümlülüğü de bu kapsamdadır.
İşveren iş kazalarını önlemek için hangi önlemleri almalıdır?
İşveren, mesleki riskleri değerlendirmek ve gerekli önleyici tedbirleri almakla yükümlüdür. Eğitim, gözetim, koruyucu donanım ve iş sağlığı hizmetleri işin risklerine göre planlanır.
Aynı durumdaki çalışanlara farklı davranılması hukuka uygun mudur?
Benzer durumdaki işçilere haklı neden olmadan farklı işlem yapılamaz; kanunda yasaklanan ayrımcılık nedenleri ayrıca korunur. İhlalde yoksun kalınan haklar ve koşulları varsa ayrımcılık tazminatı istenebilir.
İşim için gerekli araç ve malzemeleri kim sağlamalıdır?
İşin görülmesi için gereken araç ve malzeme kural olarak işveren tarafından sağlanır. İşçinin kendi araçlarını kullanması hâlinde karşılık ödenmesi sözleşme ve yerel âdete göre değerlendirilir.
İş için cebimden yaptığım masrafları işverenden isteyebilir miyim?
İşin yürütülmesi için zorunlu olarak yapılan giderler işverence karşılanır. Yolculuk ve konaklama gibi harcamalarda belge, avans ve kararlaştırılan ödeme yöntemi önem taşır.
Çalışanın özlük dosyasında hangi belgeler bulunmalıdır?
İşveren, her işçi için gerekli belge ve kayıtları içeren özlük dosyası düzenler. Bu bilgiler hukuka uygun kullanılmalı ve işçinin gizlilik menfaati korunmalıdır.
İşim sırasında bir buluş yaparsam karşılığında ücret alabilir miyim?
Hizmet buluşunun işverene bildirilmesi ve işverenin hak talebi özel usule tabidir. Çalışanın bedel hakkı, buluşun niteliği ve işverenin sağladığı katkıyla birlikte değerlendirilir.
İşim sırasında hazırladığım yazılım veya tasarımın hakları kime aittir?
Çalışanın görevini yerine getirirken oluşturduğu eserlerde eser sahipliği ve mali hakları kullanma yetkisi ayrıdır. Sözleşme hükümleri, eserin niteliği ve görevin kapsamı belirleyici olur.
İşveren günlük iş düzeninde onayım olmadan değişiklik yapabilir mi?
İşverenin günlük iş düzenine ilişkin yönetim hakkı; kanun, sözleşme, dürüstlük kuralı ve kişilik haklarıyla sınırlıdır. Esaslı olmayan değişiklikler de hukuka aykırı veya ayrımcı olamaz. İşçi aleyhine esaslı değişiklikte 4857 m.22 uyarınca yazılı bildirim ve kabul koşulları değerlendirilir.
İşveren maaşımı benim onayım olmadan düşürebilir mi?
Ücretin düşürülmesi veya düzenli prim ve ikramiyelerin kaldırılması esaslı değişiklik oluşturabilir. İşçi aleyhine değişikliğin bağlayıcılığı için yazılı bildirim ve kabul koşulları değerlendirilir.
İşveren beni farklı bir işte çalıştırabilir mi?
Görev değişikliğinin bağlayıcılığı; sözleşme, mesleki nitelik, ücret, sorumluluk ve çalışma koşullarına etkisiyle belirlenir. İşçi aleyhine esaslı değişiklik varsa 4857 m.22 uygulanır. İşverenin yönetim hakkı, her türlü daha ağır veya farklı işi sınırsız biçimde verme yetkisi sağlamaz.
İşveren çalışma yerimi başka şubeye veya şehre taşıyabilir mi?
İşyerinin değişmesinin esaslı olup olmadığı yalnız il sınırına göre belirlenmez. Ulaşım süresi, maliyet, aile düzeni, sözleşmedeki nakil kaydı ve değişikliğin işçiye etkisi birlikte incelenir.
Çalışma saatlerim benim aleyhime değiştirilebilir mi?
Çalışma süresinin veya vardiya düzeninin işçi aleyhine değiştirilmesi esaslı değişiklik oluşturabilir. Yazılı kabul yanında kanuni çalışma süresi ve dinlenme sınırları da gözetilir.
Eskişehir İş Avukatı ile Görüşme ve Başvuru
12 soru
Eskişehir İş Avukatı ile ilk görüşmeye hangi belgeleri hazırlamalıyım?
İş sözleşmesi, SGK hizmet dökümü, ücret bordroları, banka kayıtları, fesih veya istifa belgesi ve ilgili yazışmaları hazırlayın. Eksik belge olması görüşme talep etmenize engel değildir; elinizdeki kayıtlarla hangi bilgilerin tamamlanacağı belirlenebilir.
Eskişehir İş Avukatı desteğine hangi aşamada başvurmalıyım?
İstifa veya ibra belgesi imzalanmadan ve işten çıkarma bildirimi alınır alınmaz görüşmek önemlidir. Özellikle işe iade gibi taleplerin kısa başvuru süreleri olabilir.
Eskişehir İş Avukatı ücreti nasıl belirlenir?
Avukatlık ücreti, işten ayrılma, işe iade, işçilik alacağı ve iş kazası konusundaki işin kapsamı, aşaması ve gerektirdiği çalışmaya göre belirlenir. Görüşmede ücret anlaşması, dava ve takip giderleri ile kapsama dâhil işlemler ayrı ayrı açıklığa kavuşturulmalıdır.
Eskişehir İş Avukatı ile görüşmeden dava açıp açmayacağıma karar vermeli miyim?
İlk değerlendirmede işten ayrılma, işe iade, işçilik alacağı ve iş kazası uyuşmazlığının belgeleri, talep edilebilecek haklar ve başvuru seçenekleri ele alınabilir. Görüşme istemek dava açmayı kabul etmek değildir; uzlaşma, başvuru veya dava seçenekleri birlikte karşılaştırılır.
Eskişehir dışında yaşıyorsam iş ve sosyal güvenlik konusunda görüşme talep edebilir miyim?
Eskişehir’deki işten ayrılma, işe iade, işçilik alacağı ve iş kazası işleminiz için şehir dışında bulunurken de büromuza görüşme talebi iletebilirsiniz. Görüşme yöntemi, belge iletimi, vekâletname ihtiyacı ve sizin katılmanız gereken işlemler randevu planlanırken netleştirilir.
Eskişehir’de iş ve sosyal güvenlik dosyam ne kadar sürede sonuçlanır?
Arabuluculuk sonucu, çalışma kayıtları, tanıklar, hesap raporu ve sosyal güvenlik incelemeleri süreyi etkiler. Dosya görülmeden kesin bitiş tarihi verilmesi doğru olmaz; ilk inceleme sonrasında beklenen aşamalar açıklanabilir.
Eskişehir İş Avukatı dosyayı üstlendiğinde benden hangi işlemler istenir?
İşin kapsamı ve gerekiyorsa vekâletname düzeni belirlenir; sizden olayları ve belgeleri eksiksiz paylaşmanız beklenir. Yeni tebligat, ödeme veya gelişmeler bildirilmelidir; iş ve sosyal güvenlik dosyasında bizzat katılmanız gereken işlemler ayrıca açıklanır.
Eskişehir İş Avukatı için ön görüşme talebini nasıl iletebilirim?
Bu sayfadaki ön görüşme formundan işten ayrılma, işe iade, işçilik alacağı ve iş kazası konunuzu kısaca belirtebilir veya büromuzu telefonla arayabilirsiniz. Varsa tebligat tarihi ve yakın bir başvuru süresini özellikle belirtin; form göndermek resmî başvuru yerine geçmez ve süreleri durdurmaz.
Eskişehir İş Avukatı işçi ve işverene ayrı ayrı destek verebilir mi?
İşçi için ücret ve tazminat hakları, işveren için sözleşme, personel ve fesih süreçleri incelenebilir. Aynı uyuşmazlıkta menfaatleri çatışan taraflar birlikte temsil edilmez; temsilin tarafı ve kapsamı başlangıçta belirlenir.
Eskişehir’de işten çıkarıldım, işe iade için beklemeli miyim?
İşe iade talebi kısa başvuru sürelerine bağlı olabileceğinden işten çıkarma bildirimi gecikmeden incelenmelidir. Arabuluculuk, çalışma süresi ve iş güvencesi koşulları belirlenir; ücret davasıyla aynı takvim varsayılmamalıdır.
Eskişehir İş Avukatı arabuluculuk görüşmesine katılabilir mi?
İşçilik alacakları ve diğer iş uyuşmazlıklarında arabuluculuk hazırlığı ve görüşmelerinde hukuki destek alınabilir. Hangi alacakların kapsandığı, ödeme takvimi ve anlaşmanın haklara etkisi imzadan önce açıklığa kavuşturulmalıdır.
Eskişehir’de bordroda görünen ücretim gerçeği yansıtmıyorsa ne yapabilirim?
Banka ödemeleri, yazışmalar, işin niteliği ve diğer delillerle gerçek ücret araştırılabilir. Fark, alacak ve tazminat hesabını da etkileyebileceğinden yalnız bordro tutarıyla yetinilip yetinilemeyeceği incelenir.
SGK, İzin ve Başvuru Soruları
4 soru
SGK işten çıkış kodum yanlışsa tazminatımı kaybeder miyim?
Çıkış kodu tek başına gerçek fesih nedenini kesin olarak belirlemez. Fesih bildirimi, çalışma kayıtları ve diğer deliller incelenir; SGK kaydı ile işsizlik ödeneği üzerindeki etkisi ayrıca değerlendirilir. İşten çıkış kodunun düzeltilmesi başlığında hizmet kapsamı açıklanmıştır.
2026 yılında doğum ve babalık izni kaç gündür?
1 Mayıs 2026 değişikliğiyle 4857 m.74 kapsamında tekil gebelikte doğumdan önce sekiz, sonra on altı hafta olmak üzere toplam yirmi dört hafta analık süresi öngörülmüştür. Çoğul gebelikte doğum öncesine iki hafta eklenir. Eşinin doğumunda işçiye verilen ücretli izin on gündür. Erken doğum, hekim onayıyla çalışma ve diğer özel durumlar ayrıca incelenir. Doğum ve babalık izni bölümüne bakabilirsiniz.
Her iş davasından önce arabuluculuk gerekir mi?
Hayır. İşçi veya işveren alacağı, tazminatı ve işe iade için kanunda dava şartı arabuluculuk düzenlenmiştir. İş kazası ve meslek hastalığı tazminatları ile bunlarla ilgili tespit, itiraz ve rücu davaları istisnadır; hizmet tespiti gibi sosyal güvenlik davaları da farklı kurallara tabidir. Talebin türü başlangıçta belirlenir (7036 m.3–4).
SGK cezası ile prim borcu için aynı dava mı açılır?
Hayır. SGK idari para cezasının Kurum itirazı ve idari yargı süreci ile prim borcu/ödeme emri uyuşmazlıklarının usulü ayrıdır. Belgenin türü, tebligat ve kanuni dayanak incelenerek görevli mahkeme ile süre belirlenir (5510 m.88, 102).



