
Şirketler Hukuku · Av. Emre Taş
Ortaklar Arası Uyuşmazlıklar Haklar ve Çözüm Yolları
Hesapların paylaşılmaması, kâr payı, yönetim sorunları ve ortaklıkta kilitlenme halinde haklarınızı ve çözüm yollarını öğrenin. Limited ve anonim şirketler için belge, süre ve başvuru rehberi.
Ön Görüşme FormuOrtaklar anlaşamıyorsa ilk olarak ne yapılmalı?
Ortaklar arası uyuşmazlıklar; şirketin yönetimi, hesapların paylaşılması, kâr dağıtımı, pay devri veya ortaklığın devamı konusunda ortaya çıkabilir. Çözüm, yalnızca ortakların sermaye oranına bakılarak belirlenmez. Şirketin anonim mi limited mi olduğu, kişinin ortaklık yanında yöneticilik sıfatı taşıyıp taşımadığı ve istenen hukuki sonuç birlikte değerlendirilir.
“Ortağım hesapları göstermiyor”, “şirketten para çekiliyor”, “kâr payımı alamıyorum” veya “yüzde 50 ortağım kararları engelliyor” diyen kişinin ihtiyacı aynı dava değildir. Önce şirket kayıtları ve olay sırası çıkarılmalı; bilgiye ulaşma, hukuka aykırı kararı durdurma, zararı giderme ve ortaklıktan ayrılma seçenekleri ayrılmalıdır. Bir dava açılması, diğer taleplerin kendiliğinden inceleneceği anlamına gelmez.
Yaklaşan genel kurul, tebliğ edilen çıkarma kararı veya şirket malvarlığının devri söz konusuysa süre ve geçici koruma ihtiyacı baştan incelenir. İhtarname göndermek, her dava süresini durdurmaz. Özellikle genel kurul kararının iptali bakımından karar tarihi gecikmeden belirlenmelidir.
Şirket ortakları arasında hangi uyuşmazlıklar yaşanır?
| Sorun | Önce incelenecek konu | Değerlendirilebilecek yol |
|---|---|---|
| Hesap ve belgelerin gösterilmemesi | Bilgi talebi, verilen cevap ve şirket türü | Bilgi alma ve inceleme hakkı; koşulları varsa özel denetim |
| Kâr payının ödenmemesi | Finansal tablolar, dağıtım kararı, vade ve yedek akçeler | Kararın denetimi veya doğmuş alacağın tahsili |
| Şirket parasının kişisel amaçla kullanılması | İşlem yetkisi, ödeme dayanağı, şirket zararı | Yönetici sorumluluğu ve uygun geçici koruma |
| Genel kurulda hukuka aykırı karar | Çağrı, gündem, oylar, muhalefet ve karar tarihi | İptal, butlan veya yokluk değerlendirmesi |
| Ortaklığın sürdürülememesi | Sözleşme, haklı sebepler ve şirketin devam ihtimali | Pay devri, çıkma, çıkarma veya haklı sebeple fesih |
Şirketin uğradığı zarar ile ortağın doğrudan kişisel zararı farklıdır. Şirket hesabından hukuka aykırı bir ödeme yapılması nedeniyle pay değerinin düşmesi, her zaman ortağın kendi hesabına tazminat isteyebileceği anlamına gelmez. Talebin kime yöneltileceği ve ödemenin kime yapılacağı doğru kurulmalıdır.
Ortağım şirket hesaplarını göstermiyor: bilgi alma ve inceleme hakkı
Limited şirkette ortağın bilgi alma hakkı
TTK m.614 uyarınca her ortak, müdürlerden şirketin işleri ve hesapları hakkında bilgi isteyebilir; belirli konuları inceleyebilir. Bu hak yalnızca çoğunluk ortağına veya müdür olan ortağa ait değildir. Ancak bilgi isteminin konusu açık olmalıdır: belirli dönem banka hareketleri, belirli satış işlemi veya ilişkili kişilere yapılan ödemeler gibi somutlaştırılmış talepler değerlendirmeyi kolaylaştırır.
Bilginin şirket zararına kullanılması tehlikesi varsa müdürler gerekli ölçüde sınırlama getirebilir. Bu durumda başvuru üzerine genel kurulun karar vermesi; haksız engelleme devam ederse mahkemeye başvurulması gündeme gelir. Şirket sırrı gerekçesi, bütün hesapları süresiz biçimde saklamanın otomatik dayanağı değildir.
Anonim şirkette pay sahibinin bilgi alma hakkı
Anonim şirkette TTK m.437 farklı bir usul öngörür. Finansal tablolar ve ilgili raporlar genel kuruldan önce incelemeye sunulur; pay sahibi genel kurulda yönetim kuruluna ve denetçiye kanuni kapsamda soru yöneltebilir. Defter ve yazışmaların soruyla ilgili kısımlarını incelemek için genel kurul izni veya yönetim kurulu kararı gerekebilir.
Haksız ret halinde, reddi izleyen on günlük mahkemeye başvuru süresi önem taşır. Cevapsız bırakma ve erteleme gibi diğer hallerde kanun makul bir süre sonrasını düzenler. Bu süre limited şirketteki bütün bilgi taleplerine aynen uygulanmaz. Bilgi talebinin ve cevabın tarihli olarak belgelenmesi gerekir.
Kâr payı alamayan ortak ne yapabilir?
Şirketin satış yapması, banka hesabında para bulunması veya muhasebede kâr görünmesi doğrudan aynı tutarda dağıtılabilir kâr bulunduğunu göstermez. Geçmiş zararlar, kanuni ve sözleşmesel yedekler, finansal tablolar ve genel kurulun dağıtım kararı birlikte incelenir. Ortağın ücret, huzur hakkı, şirkete verdiği borç ve kâr payı alacağı birbirinden ayrılmalıdır.
Usulüne uygun dağıtım kararıyla muaccel olmuş kâr payı ödenmiyorsa tahsil talebi gündeme gelebilir. Buna karşılık uyuşmazlık, kârın dağıtılmaması veya ölçüsüz yedek ayrılması kararından kaynaklanıyorsa kararın hukuka ve dürüstlük kuralına uygunluğu tartışılır. Mahkemenin her durumda genel kurul yerine geçerek yeni bir dağıtım kararı vereceği varsayılmamalıdır.
Çoğunluğun kendisine yüksek yönetici ödemeleri sağlarken diğer ortakları sürekli dışlaması, işlem ve şirket koşullarıyla birlikte değerlendirilir. Sadece “şirket kâr etti” demek yerine karar tutanağı, karşılaştırmalı finansal tablolar ve ödeme kayıtları üzerinden iddianın somutlaştırılması gerekir.
Şirket müdürünün görevden alınması ve yönetici sorumluluğu
Ortak olmak, yönetim ve temsil yetkisine sahip olmakla aynı değildir. Bir kişinin müdürlükten veya yönetim kurulu üyeliğinden ayrılması da pay sahipliğini sona erdirmez. Ortaklık hakları, yönetici görevi ve imza yetkisi ayrı hukuki işlemlerle ele alınmalıdır.
Limited şirkette genel kurul müdürleri görevden alabilir veya yetkilerini sınırlandırabilir. TTK m.630 kapsamında her ortak, haklı sebepler varsa yönetim hakkının ve temsil yetkisinin kaldırılmasını ya da sınırlandırılmasını mahkemeden isteyebilir. Ağır görev ihlali, bağlılık yükümüne aykırılık ve yönetim yeteneğinin kaybı bu değerlendirmede önem taşır. Anonim şirkette ise yönetim kurulunun görevden alınması, sorumluluğu ve organ eksikliği kendi hükümlerine tabidir.
Yönetici sorumluluğu iddiasında hukuka aykırı işlem, kusur, zarar ve nedensellik bağlantısı ortaya konulmalıdır. Şirket zararına ilişkin TTK m.553 ve 555 kapsamındaki talepler ile ortağın doğrudan zarar talepleri aynı değildir. Limited şirkette uygulanacak atıf hükümleri de incelenir. Ticari açıdan kötü sonuçlanan her karar, tek başına hukuki sorumluluk oluşturmaz.
Hukuka aykırı genel kurul kararına nasıl karşı çıkılır?
Kanuna, esas sözleşmeye veya dürüstlük kuralına aykırı genel kurul kararları için TTK m.445 ve devamındaki iptal yolu değerlendirilir. Limited şirketlerde TTK m.622 yoluyla aynı hükümler kıyasen uygulanır. İptal davasında genel süre, karar tarihinden itibaren üç aydır; kararın sonradan öğrenilmesi veya sicilde ilan edilmesi genel başlangıcı değiştirmez.
Toplantıya katılan pay sahibi bakımından olumsuz oy ve muhalefetin tutanağa geçirilmesi kuralı önemlidir. Çağrı eksikliği, yetkisiz katılma veya toplantıya haksız alınmama gibi durumlarda farklı dava açma koşulları bulunur. Her itirazın aynı biçimde ileri sürülebileceği düşünülmemelidir.
Butlan ve yokluk, iptalden farklıdır; üç aylık süreyi kaçıran her kişi aynı olayı “butlan” olarak adlandırarak süre sorununu aşamaz. Toplantı hazırlığı ve başvuru koşulları için genel kurul işlemleri rehberi birlikte incelenebilir.

İki ortaklı ve yüzde 50–50 şirketlerde kilitlenme
Eşit paylı şirketlerde ortaklardan birinin toplantıya gelmemesi, yönetici seçimine karşı çıkması veya temel kararları engellemesi faaliyetleri aksatabilir. Bununla birlikte her anlaşmazlık şirketin feshi için yeterli değildir. Şirketin ekonomik durumu, uyuşmazlığın süresi, karar alınamayan konular ve daha sınırlı çözümler değerlendirilmelidir.
Öncelikle bilgi akışının kurulması, görev paylaşımının netleştirilmesi, bağımsız değerleme ile pay devri veya uygulanabilir bir ayrılma anlaşması düşünülür. Uyuşmazlık çözülemiyorsa haklı sebeple çıkma, çıkarma, yönetim tedbiri veya fesih taleplerinin şartları ayrı incelenir.
2026 bakımından önemli ayrım: Anayasa Mahkemesinin 25.12.2025 tarihli E.2025/128, K.2025/273 sayılı kararı, 17.03.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. TTK m.616/1-h ve m.621/1-h içindeki haklı sebeple çıkarma için mahkemeye başvuruya ilişkin düzenlemeler, iki ortaklı limited şirketler yönünden iptal edilmiştir. Bu karar, herhangi bir ortağın diğerini tek taraflı beyanla çıkarabileceği anlamına gelmez. Haklı sebep, dava tarafları ve istenecek hukuki koruma dosya üzerinden değerlendirilir; iptal kapsamı bütün şirketlere genellenmez.
Pay devri, ortaklıktan çıkma ve şirketin feshi arasındaki fark
Pay devrinde ortaklık payı başka kişiye geçer; şirket kural olarak faaliyetine devam eder. Çıkma, şirket türüne ve kanuni koşullara bağlı bir ayrılma yoludur. Fesih ise şirketin sona erme sürecini ilgilendirir. Limited şirketteki çıkma hükümleri anonim şirket pay sahibine aynen uygulanmaz.
Anlaşmalı ayrılıkta bedel kadar ödeme güvencesi, geçmiş borçlar, kefaletler, yöneticilik ve ticari sırlar da düzenlenmelidir. Sadece “taraflar birbirini ibra etti” yazılması, şirket alacaklılarının veya kamu idaresinin haklarını ortadan kaldırmaz. Pay ve hisse devirleri, ortaklıktan çıkma ve ayrılma davası ile şirketin feshi ve tasfiyesi rehberlerinde bu yollar ayrıca açıklanmaktadır.
Dava, arabuluculuk ve geçici koruma nasıl planlanır?
Şirketler hukukundan doğan uyuşmazlıklarda genel olarak asliye ticaret mahkemesi görevli olmakla birlikte talebin niteliği ve özel görev kuralları kontrol edilir. Yetki bakımından şirket merkezinin esas alındığı özel düzenlemeler vardır. Ortağın Eskişehir’de yaşaması tek başına bütün davaların Eskişehir’de açılmasını sağlamaz.
TTK m.5/A kapsamındaki konusu bir miktar para olan ticari alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava öncesi arabuluculuk şartı incelenir. Sırf tarafların şirket ortağı olması bütün uyuşmazlıkları zorunlu arabuluculuğa tabi kılmaz. Birden fazla talebin bir arada ileri sürülmesi halinde her talebin hukuki niteliği ayrıca değerlendirilir.
Genel kurul kararının yürütülmesinin geri bırakılması veya malvarlığını koruyan ihtiyati tedbirler, kanuni şartlar ve ölçülülük çerçevesinde istenebilir. Kayyım atanması her ortaklık kavgasının otomatik sonucu değildir. Talep, korunacak hakkı ve gecikme halinde doğabilecek zararı somutlaştırmalı; şirket faaliyetini gereksiz yere durdurmamalıdır.
Avukat görüşmesi için hangi belgeler hazırlanmalı?
| Belge grubu | Değerlendirmeye katkısı |
|---|---|
| Güncel şirket sözleşmesi ve değişiklikler | Pay, karar nisabı, devir ve yönetim düzenini gösterir. |
| Sicil ilanları, pay defteri ve temsil kayıtları | Ortaklık sıfatı, yetki ve değişiklik tarihlerini belirler. |
| Genel kurul çağrısı, gündem ve tutanaklar | Karar, muhalefet ve dava süresi değerlendirmesini sağlar. |
| Finansal tablolar ve hukuka uygun elde edilmiş ödeme kayıtları | Kâr, zarar, ortak cari hesabı ve tartışmalı işlemleri açıklar. |
| Bilgi talepleri, ihtarlar ve yazışmalar | Uyuşmazlığın gelişimini ve başvurulara verilen cevapları gösterir. |
Belgeler mümkünse tarih sırasıyla ve işlemin kısa açıklamasıyla hazırlanmalıdır. Ortaklık sıfatı, başkasının şifresini kullanma veya hukuka aykırı biçimde veri alma yetkisi vermez. Elde olmayan belgelerin hangi kanuni yolla istenebileceği ayrıca planlanır.
Eskişehir’de ortaklık uyuşmazlıklarında hukuki destek
Av. Emre Taş Hukuk ve Danışmanlık Bürosu, ortaklık uyuşmazlıklarını şirket kayıtları, talep edilen sonuç ve şirket faaliyetinin devamı açısından değerlendirir. Bilgi talebi ve ihtar hazırlığı, genel kurul süreci, anlaşmalı pay devri, dava ve geçici koruma talepleri somut dosyanın ihtiyaçlarına göre ele alınır.
İlk görüşmede şirket türünü, pay oranınızı, yönetici olup olmadığınızı, son karar tarihini ve ulaşmak istediğiniz sonucu belirtmeniz yararlıdır. Hukuki hizmetin kapsamı ve giderler belge incelemesinden sonra belirlenir. Uyuşmazlığı önleyici düzenlemeler için şirket sözleşmeleri rehberine de bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Yüzde 10 pay sahibi şirket hesaplarını isteyebilir mi?
Bilgi alma hakkı yalnız çoğunluk ortağına ait değildir. Limited ve anonim şirketlerde hakkın kullanılış şekli farklıdır; talebin kapsamı ve izlenecek usul şirket türüne göre belirlenir.
Ortağımı şirketten tek başıma çıkarabilir miyim?
Kural olarak tek taraflı bir bildirim yeterli değildir. Şirket türü, sözleşme, çıkarma sebebi ve gerekli karar veya mahkeme süreci değerlendirilir. İki ortaklı limited şirketlerde 2026’da yayımlanan AYM kararının sınırlı kapsamı ayrıca dikkate alınır.
Müdürlükten azledilince hisselerim de gider mi?
Hayır. Yöneticilik ve pay sahipliği farklı sıfatlardır. Müdürlükten alınma, payın devri veya ortaklığın sona ermesi için gereken işlemlerin yerine geçmez.
Şirket kâr ediyorsa her yıl kâr dağıtmak zorunda mı?
Kârın dağıtılabilirliği, kanuni yedekler ve genel kurul kararı incelenir. Bununla birlikte çoğunluğun hakkı kötüye kullanarak diğer ortakları sürekli dışlaması hukuki denetime konu olabilir.
Genel kurul kararına itiraz süresi tebliğle mi başlar?
TTK m.445 kapsamındaki iptal davasında genel süre karar tarihinden itibaren üç aydır. Başka başvuruların başlangıçları farklı olabilir; tutanak ve ilgili işlem birlikte incelenmelidir.
Ortaklar arası her davada arabuluculuk zorunlu mu?
Hayır. Dava şartı, talebin türüne göre belirlenir. Para alacağı ve tazminat gibi TTK m.5/A kapsamındaki talepler ile sadece şirket kararının iptali istemi aynı değildir.
Ortaklık anlaşmazlığı için kayyım atanır mı?
Uyuşmazlık bulunması tek başına yeterli olmaz. Kanuni dayanak, yönetim sorunu, korunacak hak ve tedbirin gerekliliği değerlendirilir. Daha sınırlı bir önlem yeterliyse bu da dikkate alınır.
Dava açmadan anlaşmalı ayrılmak mümkün mü?
Uygun koşullarda pay devri veya ayrılık anlaşması yapılabilir. Bedel, ödeme güvencesi, yöneticilik, geçmiş borçlar ve gerekli şekil/onay işlemleri birlikte düzenlenmelidir.
Mevzuat ve kaynaklar
- 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu — m.4–5/A, 437–439, 445–450, 553, 555, 614, 630 ve 644
- AYM, E.2025/128, K.2025/273: iki ortaklı limited şirketlerde çıkarma başvurusu — 25 Aralık 2025 tarihli karar; Resmî Gazete 17 Mart 2026, sayı 33199
İlgili şirketler hukuku rehberleri
Genel hizmet kapsamı için Şirketler Hukuku sayfasını inceleyebilirsiniz.