Kira ve Tahliye · Satın Alınan Kiracılı Ev

Yeni Ev Sahibinin Kiracıyı Tahliyesi

Kiracılı ev satın alındığında sözleşmenin durumu, yeni malikin ihtiyaç hakkı ve iki ayrı başvuru takvimi. Edinme tarihi, ihtarın ulaşması ve dava yolu.

Ön Görüşme Formu

Av. Emre Taş · Eskişehir · Güncelleme:

Ev satılınca kiracı hemen çıkmak zorunda mı?

Hayır. Taşınmaz el değiştirince yeni malik kural olarak kira sözleşmesinin tarafı olur. Kanunda belirtilen kişiler için konut veya işyeri ihtiyacı varsa TBK m.351’deki bildirim ve dava koşullarıyla tahliye istenebilir. Satın alma tek başına otomatik tahliye sebebi değildir. TBK m.310 ve 351.

Ev satılınca mevcut kira sözleşmesi ne olur?

Kiralananın mülkiyeti değiştiğinde yeni malik kira sözleşmesinin tarafı olur. Kiracıdan sırf satış gerçekleşti diye yeni bir sözleşme imzalaması veya hemen taşınması istenemez. Mevcut sözleşmenin süresi, kira bedeli ve tarafların hakları incelenerek yeni durum belirlenir. TBK m.310.

Kira ödemesinin kime ve hangi hesaba yapılacağına ilişkin bilgi de açıklaştırılmalıdır. Mülkiyet ve yetki doğrulanmadan yapılan çelişkili ödeme yönlendirmeleri hem kiracı hem yeni malik bakımından uyuşmazlık doğurabilir. Devir, geçmişte tamamlanmış süreleri ve geçerli belgeleri her konuda sıfırlamaz.

Yeni ev sahibi hangi ihtiyaç için tahliye isteyebilir?

Yeni malikin kendisi, eşi, altsoyu, üstsoyu veya kanunen bakmakla yükümlü olduğu diğer kişiler için taşınmazı konut ya da işyeri olarak kullanma zorunluluğu bulunmalıdır. Yalnız daha yüksek bedelle yeniden kiraya verme isteği, bu ihtiyaç yolunun yerine geçmez. TBK m.351.

Kimin kullanacağı, mevcut barınma veya çalışma durumu ve alınan taşınmazın bu ihtiyacı nasıl karşılayacağı somut olarak açıklanır. İhtiyacın ispatına ilişkin ortak değerlendirmeler için Ev Sahibinin İhtiyacı Nedeniyle Tahliye rehberine ulaşabilirsiniz. Bu sayfanın özel konusu yeni malikin edinmeye bağlı takvimidir.

Yeni ev sahibi için iki ayrı tahliye takvimi

TBK m.351’deki iki seçeneğin karşılaştırılması
SeçenekBildirim ve zamanDava başlangıcı
Edinmeye bağlı özel yolEdinmeden başlayarak bir ay içinde kiracıya ulaşacak yazılı bildirim.Edinme tarihinden altı ay sonra ihtiyaç davası.
Sözleşme sonuna bağlı yolMevcut sözleşmenin bitişi ve bu seçeneğe uygulanacak usul koşulları incelenir.Sözleşme süresinin bitiminden başlayarak bir ay içinde ihtiyaç davası.

Hangi seçeneğin daha erken veya hukuken kullanılabilir olduğu, tapu edinme günü ile kira dönemi sonunun karşılaştırılmasıyla anlaşılır. Altı ayı beklemek her yeni malik için tek yol değildir; buna karşılık iki takvimin koşulları birbirine karıştırılamaz.

Yeni malikin bir aylık ihtarı nasıl yapılmalı?

Edinmeye bağlı özel yolda bir aylık süre, mülkiyetin edinildiği tarihe göre ele alınır. Yazılı bildirimin bu süre içinde kiracıya ulaşması önemlidir. Son gün notere gitmek veya ihtarı postaya vermekle mutlaka sürenin korunduğu varsayılmamalıdır.

  1. Edinme tarihiTapu ve edinim belgelerindeki tarih belirlenir.
  2. Bir ay içinde bildirimİhtiyacın ve yeni malik durumunun yazılı bildirimi kiracıya ulaşır.
  3. Altı ay sonrasıİhtiyaç ve dava şartları varsa uygun tarihte dava aşamasına geçilir.

Bildirimde taşınmazın edinildiği, ihtiyacın kimin için doğduğu ve tahliye isteminin dayanağı açık olmalıdır. Yanlış kişi, yanlış adres, eksik tebliğ veya belirsiz ihtiyaç anlatımı daha sonra tartışma yaratabilir. TBK m.351/1.

Altı aylık süre bitince kiracı kendiliğinden çıkar mı?

Altı ayın dolması kendiliğinden bir tahliye kararı doğurmaz. Bu süre, edinmeye bağlı özel seçenekte davanın ne zaman açılabileceğiyle ilgilidir. Kiracı çıkmıyorsa ihtiyaç, bildirim ve diğer dava koşulları mahkemede incelenir.

Bu yoldaki altı aylık süre edinme tarihinden hesaplanır; ihtarın düzenlenmesinden sonra başlatılan yeni bir altı ayla karıştırılmamalıdır. İhtiyacın bulunmaması hâlinde yalnız sürenin geçmesi yeterli değildir. Kanundaki iki seçeneğin dava başlangıçları da aynı değildir. TBK m.351.

Kira sözleşmesinin bitişi daha yakınsa ne yapılır?

TBK m.351/2, yeni malike sözleşme süresinin bitiminden başlayarak bir ay içinde ihtiyaç nedeniyle dava açma seçeneği tanır. Örneğin edinme tarihinden kısa süre sonra mevcut sözleşme dönemi sona eriyorsa, bu seçeneğin özel altı aylık yola göre farklı bir takvim sağlayıp sağlamadığı incelenir.

Edinmeye bağlı bir aylık bildirim kaçırıldığında her türlü ihtiyaca dayalı başvurunun sonsuza kadar kaybolduğu sonucu da kurulamaz. Sözleşme sonu yolu ve diğer hukuki sebepler kendi şartlarıyla ayrıca değerlendirilir. Süresinde yazılı dava bildiriminin etkisi bakımından TBK m.353 de gözetilir.

Arabuluculuk, dava ve kiracının savunmaları

Yeni malikin ihtiyaç davasında kural olarak dava öncesi arabuluculuk ve sulh hukuk mahkemesine başvuru gerekir. Başvurudan son tutanağa kadar hak düşürücü süre işlemez; bu hüküm, edinmeye bağlı ihtar gibi bütün maddi bildirim koşullarını kendiliğinden yerine getirmez. HMK m.4; 6325 sayılı Kanun m.18/A–18/B.

Kiracı; yazılı bildirimin süresinde ulaşmadığını, ihtiyaç iddiasının somut olmadığını, seçilen dava yolunun koşullarının gerçekleşmediğini veya sözleşme takviminin yanlış hesaplandığını savunabilir. Tapu, tebligat ve kira sözleşmesi birlikte karşılaştırılmalıdır.

Eski tahliye taahhüdü veya kira borcu varsa

Taşınmazdaki mevcut tahliye taahhüdü veya kira borcu, ihtiyaç sebebinden ayrı hukuki inceleme gerektirir. Yeni malikin hangi belgeye hangi sıfatla dayanabileceği, belgenin geçerliliği ve daha önce işlemiş süreler araştırılır. Mülkiyet değişti diye önceki taahhüdün bütün başvuru süreleri yeniden başlamaz.

Taahhüdün dava koşulları Tahliye Taahhüdü ile Kiracı Tahliyesi; ödenmeyen kira ise Kiranın Ödenmemesi Sebebiyle Tahliye sayfasında açıklanmıştır. Aynı dosyada farklı sebepler varsa taleplerin hukuki bağlantısı baştan kurulmalıdır.

İhtiyaç nedeniyle tahliyeden sonra yeniden kiralama

Yeni malikin ihtiyaç gerekçesiyle boşaltılmasını sağladığı taşınmazda da yeniden kiralama sınırlaması önemlidir. TBK m.355, haklı sebep olmadan üç yıl geçmeden eski kiracı dışında birine kiralamayı sınırlar ve aykırılık için tazminat düzenler.

Sonraki kullanım, yeniden kiralama ve tahliyenin ne şekilde sağlandığı belgelerle değerlendirilir. Yeni malik sıfatı, ihtiyaç gerekçesini serbestçe başka bir amaca çevirme hakkı vermez.

Hangi belgelerle hukuki inceleme yapılır?

  • Edinme tarihini ve malik sıfatını gösteren tapu kaydı veya ilgili belge.
  • Kiracıyla mevcut kira sözleşmesi ve ek anlaşmalar.
  • İhtiyaç sahibinin kimliği, yakınlık ilişkisi ve gereksinimi gösteren kayıtlar.
  • Yazılı bildirimin tam metni ve kiracıya ulaştığı tarihi gösteren tebligat.
  • Arabuluculuk ve varsa önceki dava veya icra evrakı.

Av. Emre Taş, Eskişehir’de kiracılı taşınmaz edinimi sonrasında sözleşme ve süre incelemesi, ihtar hazırlığı, arabuluculuk, tahliye davası ve savunma kapsamında hukuki destek sunar. Dosya süresi ve giderleri ihtiyacın ispatı, tebligatlar ve yargılama işlemlerine göre değişir.

Sık sorulan sorular

Yeni ev sahibi kiracıyı aynı gün çıkarabilir mi?

Satın alma tek başına bu yetkiyi vermez. Mevcut kira sözleşmesi ve seçilen tahliye sebebinin koşulları uygulanır. TBK m.310 ve 351.

Bir aylık süre ihtarın gönderilmesi için mi?

Edinmeye bağlı özel yolda bildirimin bir ay içinde kiracıya ulaşması gözetilmelidir. Gönderim ve tebliğ günleri karıştırılmamalıdır.

Altı ayı her durumda beklemek zorunlu mu?

TBK m.351/2’de sözleşme sonundan başlayarak bir aylık dava seçeneği de vardır. Hangi yolun kullanılacağı mevcut tarihlere göre belirlenir.

İhtar süresi kaçarsa kiracı hiç çıkarılamaz mı?

Edinmeye bağlı özel yolun koşulu ile sözleşme sonuna bağlı ihtiyaç davası ve diğer tahliye sebepleri ayrı incelenir. Bütün hakların aynı anda kaybolduğu sonucu otomatik değildir.

Yeni malik eski tahliye taahhüdünü kullanabilir mi?

Halefiyet, belge geçerliliği ve süre koşulları incelenir. Taşınmazın satılması başvuru sürelerini kendiliğinden yeniden başlatmaz.

Yeni ev sahibi daha yüksek kira istemek için ihtiyaç davası açabilir mi?

İhtiyaç yolunda kanundaki kullanma zorunluluğu aranır. Sırf daha yüksek kira elde etme isteği bu sebebin yerine geçmez.

İlgili tahliye sebepleri

Diğer kanuni sebepleri karşılaştırmak için Kiracı Tahliye Davaları ana rehberine dönebilirsiniz.

Kanuni dayanaklar ve kaynaklar

Temel dayanaklar: TBK m.310, 351, 353 ve 355; HMK m.4; 6325 sayılı Kanun m.18/A–18/B. Hükümler konut ve çatılı işyeri kiraları esas alınarak açıklanmıştır.

Yukarı Çık