Ortaklığın Giderilmesi Davası: Hisseli Mal Nasıl Paylaşılır?

Koşulları varsa evet. Payının çoğunluğu oluşturması gerekmez. Diğer bütün hak sahiplerinin davada yer alması sağlanmalıdır.

Hayır. Miras dışındaki paylı mülkiyete konu mallar da kapsamda olabilir. Şirketin tasfiyesi gibi farklı ortaklık türleri ise kendi kurallarıyla değerlendirilir.

Mirasçılar ve intikal zinciri mirasçılık belgeleriyle belirlenir. Tapu kaydının eski olması, mirasın ölümle kazanılması gerçeğini değiştirmez; davanın doğru taraflarla yürütülmesi gerekir.

Tek taraflı olarak kendi belirlediği fiyatla devralamaz. Anlaşmalı devir, kanunda öngörülen özgüleme/paylaşım imkânları veya satış usulü koşullarına göre değerlendirilir.

Hayır. Dava açılması tek başına otomatik tahliye kararı değildir. Kullanım hakkı, satışın sonucu ve teslim/tahliye için uygulanacak hukuki süreç ayrıca incelenir.

Hayır. Aynen paylaşımın ve varsa diğer kanuni paylaşım imkânlarının koşulları değerlendirilir. Bölünme önemli değer kaybına yol açacaksa veya uygun değilse satış gündeme gelebilir.

Evet. Taraflar yargılama sırasında da uzlaşabilir. Anlaşmanın kapsamı, şekli, tescil ve ödeme koşulları ile davanın hangi usulle sonuçlandırılacağı birlikte düzenlenmelidir.

Satışın katılım ve teminat koşullarına göre katılabilirler. Miras taşınmazlarına ilişkin özel ilk artırma kuralı ile genel satış usulü ayrılmalıdır. Paydaş olmak, ödeme ve teminat yükümlülüklerinin her durumda tamamen kalktığı anlamına gelmez.

Her zaman eşit bölünmez. Hak sahipliği ve pay oranları esas alınır; giderler, takyidatlar ve varsa muhdesata ilişkin değerlendirme dağıtımı etkileyebilir. Brüt ihale bedeli ile kişiye ödenecek net tutar farklıdır.

Hayır. Ortaklığın giderilmesi talebi ile ecrimisil, alacak veya diğer miras davalarına ilişkin süreler farklıdır. Her talep için süre ve başvuru koşulları ayrı incelenir.

Önce onun diğer payları alması, ortak satış veya başka mallarla paylaşım seçenekleri görüşülebilir. Anlaşma sağlanamazsa dava şartı arabuluculuk ve uygun dava yolu değerlendirilir. Bir kişinin satışı istememesi tek başına ortaklığı sonsuza kadar sürdürme hakkı vermez.

Evin tamamının anlaşmalı devrinde mülkiyet türüne uygun katılım ve temsil gerekir. Mahkeme yoluyla ortaklığın giderilmesinde ise dava açılması için bütün ortakların satışı kabul etmesi şart değildir; bütün hak sahiplerinin davada yer alması sağlanır.

Çoğunluk pay sahibi olmak, diğer kişilerin paylarını onların yerine devretme yetkisi vermez. Malın tamamının satışı, kendi payınızın devri ve ortaklığın giderilmesi farklı işlemlerdir. Hangi hakkın devredileceği ve mülkiyet türü belirlenmelidir.

Payın küçük olması dava hakkını tek başına ortadan kaldırmaz. Kanuni veya geçerli sözleşmesel sınırlamalar bulunmadıkça bir paydaş paylaşma talep edebilir. Sonucun aynen paylaşım mı, satış mı olacağı malın ve dosyanın koşullarına göre belirlenir.

Tapu, paylar ve tarım arazisine ilişkin sınırlamalar incelenir. Paylaştırma ve ortaklığın giderilmesi uyuşmazlıklarında dava öncesi arabuluculuk zorunludur. Anlaşma olmazsa görev ve yetki kuralları gözetilerek sulh hukuk mahkemesinde dava değerlendirilir.

Bu uyuşmazlıklarda önce dava şartı arabuluculuğa başvurulmalıdır. Hiç başvurmadan açılan dava ile yapılmış arabuluculuğun son tutanağını dilekçeye eklememek farklı durumlardır. Süreci sonradan tamamlayarak her eksikliğin giderileceği varsayılmamalıdır.

Hayır. Görüşmeye katılmamak, diğer kişinin dava hakkını kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Arabuluculuk son tutanağı ve kanuni koşullar çerçevesinde dava yoluna gidilebilir. Ayrıca toplantıya katılmamanın yürürlükteki kurallara göre doğurabileceği sonuçlar değerlendirilmelidir.

İmzalanan anlaşma belgesiyle tapu kaydı kendiliğinden değişmez. Bu kapsamdaki anlaşmada zorunlu icra edilebilirlik şerhi alınır; taşınmaz devri için tapu müdürlüğünün gerekli inceleme ve tescil işlemleri tamamlanır. Devir sınırlamaları korunur.

Uzun süredir oturmak tek başına diğer ortakların paylaşma hakkını kaldırmaz. Geçerli kullanım anlaşması, sağ kalan eşin hakkı veya başka bir hukuki durum varsa ayrıca incelenir. Kullanım, tahliye ve geçmiş dönem bedelleri de paylaşım talebinden ayrı ele alınır.

Sağ kalan eşin aile konutunun özgülenmesi, intifa veya oturma hakkı gibi talepleri koşullarına göre değerlendirilebilir. Sadece evde yaşaması her durumda satışa engel değildir. Miras payı, mal rejimi, konutun niteliği ve ileri sürülen talep birlikte incelenir.

Usulüne uygun tebligat sonrasında duruşmaya katılmamak, davanın mutlaka duracağı veya paydan vazgeçildiği anlamına gelmez. Cevap, delil ve itiraz sürelerinin kaçırılması hakların korunmasını etkileyebilir. Avukat, tebligata ve dosyanın aşamasına göre gerekli işlemleri belirler.

Adresin bilinmemesi tek başına her durumda dava açılmasını engellemez; adres araştırması ve tebligat işlemleri gerekir. Hak sahiplerinin kim olduğu doğru belirlenmelidir. Bilinen eski adres, iletişim ve mirasçılık bilgileri dosya hazırlığında paylaşılmalıdır.

Yurt dışında yaşamak dava hakkını ortadan kaldırmaz. Ancak tebligatın usulüne uygun yapılması ve varsa temsil belgelerinin hazırlanması gerekir. Bu işlemler yargılama süresini etkileyebilir; yabancı adres baştan doğru bildirilmelidir.

Dededen başlayarak sonraki vefatları da kapsayan mirasçılık zinciri belirlenir. Bugünkü hak sahipleri ve payları, ilgili mirasçılık belgeleriyle ortaya konur. Yalnızca ilk mirasçı listesini kullanmak eksik taraf sorununa yol açabilir.

Ortaklar gerekli koşullarda anlaşarak serbest satış yapabilir. Mahkemenin satış yoluyla ortaklığın giderilmesi kararının uygulanması ise satış memurluğu ve İcra ve İflas Kanunu hükümleri çerçevesinde yürütülür. İki yolun aşamaları ve koşulları birbirinden farklıdır.

Hayır. Taraflar, tapu, aynen paylaşım imkânı ve diğer gerekli konular incelenir. Karar ve gerekli kesinleşme sonrasında satış işlemleri yürütülür. Dava dilekçesinin verilmesi ile ihale günü aynı aşama değildir.

Avukat önce raporun dava aşamasına mı, satış aşamasına mı ait olduğunu belirler. Değerleme yöntemi, imar ve tapu verileri, emsaller ve tebliğ tarihi birlikte incelenir. Gerekli itirazın dayanağı, başvuru yolu ve süresi bu incelemeyle belirlenir.

Kıymet takdiri ile gerçekleşen teklif aynı tutar olmak zorunda değildir. Satışın tabi olduğu kural, yasal teklif koşulları ve katılım sonucu etkiler. Belirli bir piyasa bedelinden satış garantisi verilemez; özellikle miras taşınmazlarının özel ilk artırma usulü ayrı incelenir.

Taşınmazı edinme hedefi, avukatla dosyanın satış aşaması ve finansman koşulları üzerinden değerlendirilir. Katılım, teminat, teklif, ödeme ve varsa payın mahsup imkânı incelenir. Paydaşlık sıfatı bütün yükümlülükleri kendiliğinden kaldırmaz; ihaleyi kazanma garantisi vermez.

Bu özel kural bütün hisseli mallara uygulanmaz. Tüm maliklerin miras yoluyla edindiği ve mirasçılar dışında üçüncü kişilerin mülkiyet hakkı bulunmayan taşınmazlarda, ilgili geçiş hükmü de gözetilerek uygulanır. Edinim biçimi ve artırmanın ilan tarihi kontrol edilmelidir.

Ödeme, ihalenin tamamlanması ve ilgili işlemlerin sonuçlanmasıyla birlikte değerlendirilir. Bedelin yatırılması, başvurular, giderler, takyidatlar ve dağıtım işlemleri süreyi etkiler. İhale yapılınca aynı gün bütün paydaşlara ödeme yapılacağı söylenemez.

Yapıyı yapmış olmanız arsanın bütün mülkiyetini kendiliğinden size geçirmez. Yapının aidiyeti, ortakların bu iddiaya yaklaşımı, deliller ve gerekiyorsa ayrı dava incelenir. Yapının değeri ile arsa payının satış bedeline etkisi ayrı belirlenebilir.

İpotek veya haciz tek başına bütün dosyalar için aynı sonucu doğurmaz. Hakkın hangi pay veya mal üzerinde bulunduğu, satışa ve bedelin dağıtımına etkisi incelenir. Payınıza geçecek net tutar hesaplanırken bu kayıtlar göz ardı edilemez.

Bu dava, giderlerin her durumda sıradan bir alacak davasındaki gibi yalnız “kaybedene” bırakıldığı bir süreç değildir. Başlangıç gideri, son gider dağıtımı ve vekâlet ücreti birbirinden ayrılır. Karar, paylar ve yürürlükteki kurallar birlikte değerlendirilir.

Avukatla takip genel bir yasal zorunluluk değildir. Bununla birlikte taraf teşkili, arabuluculuk, paylaşım talepleri, bilirkişi raporlarına itiraz ve satış işlemleri birbirini etkileyen teknik aşamalardır. Avukatlık hizmeti, hakların uygun taleple ve süresinde korunması için bu aşamaları birlikte ele alır.

Her dosya için güvenilir tek bir ay sayısı yoktur. Ortak sayısı, tebligat, mirasçılık zinciri, keşif, diğer davalar ve kanun yolu süreyi değiştirir. Mahkeme kararı ile satış ve paranın dağıtılması ayrı aşamalardır.

Anlaşmanın bütün gerekli hak sahiplerini ve malları kapsayıp kapsamadığı kontrol edilir. Ödeme, devir, tescil, giderler ve davanın hangi usulle sonuçlandırılacağı birlikte düzenlenir. Yalnızca “davadan vazgeçiyorum” demek anlaşmadaki tüm işlemleri tamamlamaz.

Mevcut tapu ve mirasçılık kayıtları, ortak bilgileri, arabuluculuk tutanağı ve tebligatlar ilk görüşmede incelenir. Avukat; yapı, imar, kullanım ve ödeme belgeleri ile eksik kayıtları dosyanın ihtiyacına göre belirler. Temsil kapsamı ve uygun hukuki yol bu değerlendirmeyle oluşturulur.

Aynen paylaşım, anlaşmalı devir ve varsa paylaşmayı sınırlandıran veya ertelemeyi gerektiren nedenler değerlendirilir. Avukat bu seçeneklerin hukuki dayanağını ve delillerini belirler. Sadece satışa karşı olmak veya duruşmaya katılmamak satışı kendiliğinden engellemez.

Plan kısıtlaması veya fiilî el atma koşulları varsa idareye karşı bedel talebi ayrıca değerlendirilebilir. Avukat, sorumlu idareyi, talep koşullarını ve satışın bu hakka etkisini inceler. İhale bedeliyle idareden istenebilecek bedel aynı hesap değildir; daha yüksek tahsilat garantisi verilemez.

Otomatik olarak durmaz. Diğer davanın mülkiyet, paylar veya paylaşılacak hak üzerindeki belirleyici etkisi varsa bekletici mesele değerlendirilebilir. Satış dosyası açılmışsa uygulanacak yol ayrıca incelenir. Dosyalar arasındaki hukuki bağın avukat tarafından somutlaştırılması gerekir.

Yalnız bir paya ilişkin karar veya ödeme bütün taşınmaz bakımından aynı sonucu doğurmaz. Kararın kapsamı, idareye mülkiyet geçişi, tescil veya terkin ve kalan paydaşlık incelenir. Avukat, bunların devam eden paylaşım ya da satış talebine etkisini dosya üzerinden değerlendirir.